Ulubione
  1. Strona główna
  2. WYBRANE ASPEKTY FUNKCJONOWANIA POLSKI W UNII EUROPEJSKIEJ Bilans dziesięciu lat członkostwa

WYBRANE ASPEKTY FUNKCJONOWANIA POLSKI W UNII EUROPEJSKIEJ Bilans dziesięciu lat członkostwa

40,00 zł
36,00 zł
/ szt.
Oszczędzasz 10 % ( 4,00 zł).
Autor: red. Grażyna Wojtkowska-Łodej Henryk Bąk
Kod produktu: 978-83-7378-967-8
40,00 zł
36,00 zł
/ szt.
Oszczędzasz 10 % ( 4,00 zł).
Dodaj do ulubionych
Łatwy zwrot towaru w ciągu 14 dni od zakupu bez podania przyczyny
WYBRANE ASPEKTY FUNKCJONOWANIA POLSKI W UNII EUROPEJSKIEJ Bilans dziesięciu lat członkostwa
WYBRANE ASPEKTY FUNKCJONOWANIA POLSKI W UNII EUROPEJSKIEJ Bilans dziesięciu lat członkostwa

Zaprezentowane w monografii badania dotyczą analizy dziesięciu lat obecności gospodarczej Polski w Unii Europejskiej (UE). Celem podjętych badań była przede wszystkim próba oceny korzyści, jakie przyniosło Polsce uczestnictwo w procesie europejskiej integracji ekonomicznej, oraz kosztów wynikających z tej integracji. Badania prowadzono na przykładzie wybranych sektorów gospodarki. Wskazano zwłaszcza na wyzwania, szanse i zagrożenia w strategicznych obszarach funkcjonowania polskiej gospodarki w UE oraz na pożądane zmiany, jakie w najbliższych latach powinny nastąpić w polityce gospodarczej Polski i UE. Sama obecność w UE jest szansą na rozwój gospodarki, ale od sposobu prowadzenia polityki gospodarczej, a także od uwarunkowań zewnętrznych, w dużej mierze zależy, w jakim stopniu możliwości te są wykorzystywane. Poważnym wyzwaniem dla poszczególnych państw unijnych, szczególnie dla państw Europy Południowej, a także dla UE jako całości, stał się światowy kryzys finansowy, który wybuchł w 2008 r. On spowodował, że analiza korzyści i kosztów wynikających z uczestnictwa Polski w procesie europejskiej integracji stała się w pewnym zakresie drugoplanowa, ponieważ głównym problemem okazała się konieczność modyfikacji reguł funkcjonowania UE i wprowadzenia w życie nowych regulacji (częściowo dotyczących jedynie strefy euro), a także dostosowania polityki gospodarczej naszego kraju do długofalowych programów unijnych (np. "Europa 2020").

Publikacja przeznaczona jest głównie dla studentów takich kierunków, jak ekonomia, europeistyka, międzynarodowe stosunki gospodarcze, a także dla praktyków gospodarczych i pracowników administracji publicznej.

[[[separator]]]

Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej (UE) w maju 2004 r. stanowiło niezwykle ważny moment w rozwoju gospodarczym i społecznym kraju oraz doprowadziło do wielu zmian w zakresie funkcjonowania gospodarki. Po dziesięciu latach członkostwa Polski w Unii nadszedł stosowny czas na podjęcie próby analizy, a także dokonania wstępnej oceny ekonomicznych efektów wejścia Polski do struktur unijnych. Sama obecność w UE jest szansą na rozwój gospodarki, ale od sposobu prowadzenia polityki gospodarczej, a także od uwarunkowań zewnętrznych, w dużej mierze zależy, w jakim stopniu możliwości te są wykorzystywane. Poważnym wyzwaniem dla poszczególnych państw unijnych, szczególnie dla państw Europy Południowej, a także dla Unii jako całości, stał się światowy kryzys finansowy, który wybuchł w 2008 r. W okresie kryzysu okazało się, że szereg państw strefy euro cechuje długookresowy brak zewnętrznej i wewnętrznej stabilności gospodarczej. Zjawisko to zostało zaobserwowane już w okresie przedkryzysowym, ale w istocie rzeczy nie było traktowane jako zagrożenie dla strefy euro jako całości. Kryzys spowodował, że analiza korzyści i strat wynikających z uczestnictwa Polski w procesie europejskiej integracji okazała się w pewnym zakresie drugoplanowa, ponieważ głównym problemem stała się konieczność modyfikacji reguł funkcjonowania Unii i wprowadzenia w życie nowych regulacji (częściowo dotyczących jedynie strefy euro), a także dostosowania polityki gospodarczej naszego kraju do długofalowych programów unijnych (program "Europa 2020", perspektywa finansowa 2014-2020).

Opracowania zaprezentowane w niniejszej monografii zostały przygotowane w ramach badań statutowych "Polska w Unii Europejskiej. Efekty dziesięciu lat członkostwa w Unii", prowadzonych przez pracowników Kolegium Gospodarki Światowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie i będących kontynuacją wcześniejszych badań nad funkcjonowaniem polskiej gospodarki w Unii Europejskiej.

Monografia składa się z dwóch części.

W części pierwszej, obejmującej cztery rozdziały, zostały zaprezentowane ogólne problemy związane z funkcjonowaniem Unii Europejskiej W rozdziale pierwszym omówiono mechanizmy systemu koordynacji polityki gospodarczej, stosowane przez państwa członkowskie Unii w okresie przedkryzysowym (ogólne wytyczne polityki gospodarczej, Pakt na rzecz Stabilności i Wzrostu, europejska strategia zatrudnienia, dialog makroekonomiczny, reforma rynku produktów, usług i rynku kapitałowego, strategia lizbońska), a także modyfikacje tych mechanizmów, dokonane w okresie kryzysu finansowego, oraz wprowadzone wtedy nowe rozwiązania (strategia "Europa 2020", mechanizm EFsM, pakt euro plus, "sześciopak", "dwupak", mechanizm ESM, Traktat o stabilności, koordynacji i zarządzaniu w Unii Gospodarczej i Walutowej - pakt fiskalny). Główny akcent w tej części opracowania został położony na problem koordynacji polityki fiskalnej oraz na nadzór państw unijnych nad jej realizacją.

W rozdziale drugim zostały omówione wybrane problemy związane z funkcjonowaniem strefy euro. Punktem wyjścia jest zwięzłe przypomnienie głównych tez teorii optymalnego obszaru walutowego i stosowne nawiązanie do badań wskazujących, że państwa UE12 nie spełniały kryteriów optymalności wspólnego obszaru walutowego. Wykorzystując metodę porównawczą (porównań międzynarodowych), wskazano, że państwa tworzące strefę euro rozwijały się w długim okresie wolniej od państw, które przy tworzeniu strefy pozostały przy swoich walutach. Jednocześnie państwa doganiające inne kraje tej strefy sukcesywnie stawały się w coraz mniejszym stopniu konkurencyjne w porównaniu z najwyżej rozwiniętymi gospodarkami państw doganianych. Na tej podstawie sformułowano ogólne kryteria konwergencji realnej, które powinny zostać spełnione przy podejmowaniu decyzji w kwestii wprowadzenia wspólnej waluty.

Rozdział trzeci został poświęcony niekonwencjonalnej polityce pieniężnej, którą w pierwszej fazie kryzysu finansowego prowadził amerykański Fed i której mechanizmy zostały następnie zastosowane przez inne banki centralne, w tym przez Europejski Bank Centralny W opracowaniu za pomocą metody porównań międzynarodowych przedstawiono efekty niekonwencjonalnej (luzowanie ilościowe, unijne programy zakupu papierów strefy euro) i konwencjonalnej (interwencje walutowe przy wykorzystaniu transakcji CBS) polityki pieniężnej, a zwłaszcza wpływ tych rodzajów polityki na obniżenie krajowych stóp procentowych i kursu pieniądza krajowego. Efekt końcowy obu tych form polityki pieniężnej jest podobny

W rozdziale czwartym wskazano, że tradycyjne podejście do konkurencyjności międzynarodowej, stosowane np. przez IMD w The World Competitiveness Report, jest niewystarczające. Nowoczesne podejście do konkurencyjności powinno uwzględniać problem dobra wspólnego i jakości życia. Autor, omawiając tę koncepcję, nawiązał do katolickiej nauki społecznej, a także do doświadczeń fińskich w zakresie metod wspierania innowacyjności.

W drugiej części monografii zestawiono opracowania, w których zostały omówione zagadnienia związane z wybranymi obszarami funkcjonowania gospodarki polskiej w unii Europejskiej.

W rozdziale piątym wskazano na pozytywny wpływ wstąpienia Polski do Unii Europejskiej nie tylko na obroty towarowe polskiego handlu zagranicznego, lecz także na obroty usługami z zagranicą, za pomocą metody mierzenia obrotów towarowych według wartości dodanej wskazano, że udział państw unijnych w polskim handlu zagranicznym zmniejszył się w analizowanym okresie w mniejszym zakresie, niż wynikało to z tradycyjnego mierzenia obrotów przy wykorzystaniu metody wartości brutto.

W rozdziale szóstym została podjęta próba oceny znaczenia funduszy strukturalnych i funduszy spójności dla rozwoju gospodarczego Polski. W opracowaniu dokonano głębokiej analizy zakresu i sposobu wykorzystania na przestrzeni dziesięciu lat członkostwa naszego kraju w UE poszczególnych funduszy, a także przedstawiono wyniki wpływu tych funduszy na rozwój gospodarczy Polski. Wpływ ten został oszacowany przy wykorzystaniu modeli Hermin i Quest. Podobny charakter ma też rozdział siódmy, w którym omówiono obszernie wykorzystanie środków z budżetu unijnego, przeznaczonych na rozwój rolnictwa i obszarów wiejskich, na rozwój polskiego handlu zagranicznego towarami rolnymi, a także efekty wdrażania Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013.

Ze względów strategicznych, a także z powodu sytuacji politycznej w Europie, istotne znaczenie ma problem bezpieczeństwa energetycznego Polski, który został przeanalizowany w rozdziale ósmym W opracowaniu tym zostały także omówione zagadnienia dotyczące wpływu polityki klimatycznej i polityki energetycznej zarówno na sytuację branży energetycznej, jak i na perspektywy rozwojowe całej gospodarki polskiej. Uwzględniono przy tym cele nakreślone w strategii "Europa 2020".

Rozdziały 9 i 10 zawierają analizę znaczenia wspólnej polityki transportowej Unii dla gospodarki polskiej. W rozdziale dziewiątym wskazano także na nieścisłości terminologiczne pojawiające się w traktacie lizbońskim. Z jednej strony politykę transportową zaliczono w nim do obszaru różnych form polityki dzielonej, a z dru­giej strony wykorzystuje się termin "wspólna polityka transportowa", co powoduje niejasności prawne. Wskazując na bilans korzyści i kosztów wynikających z polityki transportowej, podkreślono jej wysoce pozytywny efekt w postaci dużej liczby inwe­stycji transportowych współfinansowanych ze środków unijnych, choć układ sieci autostrad w Polsce dostosowany jest w większym zakresie do potrzeb tranzytu niż do potrzeb przewozów wewnątrzkrajowych Za korzyści uznano również dostęp do europejskiego rynku międzynarodowych przewozów samochodowych, a także uproszczenie procedur ułatwiających funkcjonowanie przedsiębiorstw transportowych. W rozdziale dziesiątym dokonano głównie analizy sytuacji polskich przewoźników samochodowych oraz kolejowych i zwrócono przy tym uwagę na faworyzowanie przez Komisję Europejską transportu kolejowego, co odbywa się kosztem transportu samochodowego.

W rozdziale jedenastym dokonano analizy znaczenia ulg podatkowych przyznawanych firmom prowadzącym inwestycje w specjalnych strefach ekonomicznych. W opracowaniu wykazano, że najlepsze efekty ekonomiczne uzyskują strefy funkcjonujące w województwach względnie bogatszych. Z tym jednak wiążą się utracone wpływy budżetowe z tytułu przyznanych zwolnień podatkowych.

W rozdziale dwunastym podjęto próbę oceny wpływu integracji z Unią na rozwój miejski w Polsce za pomocą analizy ekonometrycznej dokonano w opracowaniu oszacowania wynikających z akcesji korzyści dla rozwoju największych polskich miast (jako miernik rozwoju przyjęto PKB per capita). Analiza tego zagadnienia wskazała na pozytywny efekt integracji.

Publikacja przeznaczona jest głównie dla studentów takich kierunków, jak ekonomia, europeistyka i międzynarodowe stosunki gospodarcze, a także dla praktyków gospodarczych i pracowników administracji publicznej.

[[[separator]]]

Wprowadzenie

 

CZĘŚĆ I. OGÓLNE PROBLEMY FUNKCJONOWANIA UNII EUROPEJSKIEJ.

WNIOSKI DLA POLSKI

 

Małgorzata Znoykowicz-Wierzbicka

Ewolucja systemu koordynacji polityki gospodarczej krajów członkowskich UE - wnioski dla Polski

 

Henryk Bąk

Wybrane problemy funkcjonowania strefy euro - wnioski dla Polski

 

Zenon Marciniak

Niekonwencjonalna polityka pieniężna

 

Tomasz Dołęgowski

Polska w Unii Europejskiej. Dylematy i wizje konkurencyjności

 

CZĘŚĆ II. WYBRANE OBSZARY FUNKCJONOWANIA POLSKI W UNII EUROPEJSKIEJ

 

Alina Szypulewska-Porczyńska

Rozwój handlu zagranicznego Polski po wstąpieniu do Unii Europejskiej

 

Alicja Ryszkiewicz

Znaczenie funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności Unii Europejskiej dla rozwoju gospodarki Polski

 

Elżbieta Kawecka-Wyrzykowska

Znaczenie wsparcia z budżetu UE dla polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich

 

Grażyna Wojtkowska-Łodej

Bezpieczeństwo energetyczne Polski po przystąpieniu do Unii Europejskiej

 

Włodzimierz Januszkiewicz

Ocena dziesięciu lat wspólnej polityki transportowej Unii Europejskiej z punktu widzenia korzyści i niekorzyści dla Polski

 

Paweł Lesiak

Znaczenie polskich samochodowych i kolejowych przewoźników ładunków na wewnętrznym rynku transportowym UE od 2004 roku

 

Adam A. Ambroziak

Efekty udzielania pomocy publicznej w specjalnych strefach ekonomicznych po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej

 

Ewelina Szczech-Pietkiewicz

Zmiany konkurencyjności wybranych polskich miast od 2004 roku. Próba oceny wpływu integracji europejskiej na rozwój miejski w Polsce

Opis

Wydanie: 1
Rok wydania: 2014
Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza
Oprawa: miękka
Format: B5
Liczba stron: 290

Zaprezentowane w monografii badania dotyczą analizy dziesięciu lat obecności gospodarczej Polski w Unii Europejskiej (UE). Celem podjętych badań była przede wszystkim próba oceny korzyści, jakie przyniosło Polsce uczestnictwo w procesie europejskiej integracji ekonomicznej, oraz kosztów wynikających z tej integracji. Badania prowadzono na przykładzie wybranych sektorów gospodarki. Wskazano zwłaszcza na wyzwania, szanse i zagrożenia w strategicznych obszarach funkcjonowania polskiej gospodarki w UE oraz na pożądane zmiany, jakie w najbliższych latach powinny nastąpić w polityce gospodarczej Polski i UE. Sama obecność w UE jest szansą na rozwój gospodarki, ale od sposobu prowadzenia polityki gospodarczej, a także od uwarunkowań zewnętrznych, w dużej mierze zależy, w jakim stopniu możliwości te są wykorzystywane. Poważnym wyzwaniem dla poszczególnych państw unijnych, szczególnie dla państw Europy Południowej, a także dla UE jako całości, stał się światowy kryzys finansowy, który wybuchł w 2008 r. On spowodował, że analiza korzyści i kosztów wynikających z uczestnictwa Polski w procesie europejskiej integracji stała się w pewnym zakresie drugoplanowa, ponieważ głównym problemem okazała się konieczność modyfikacji reguł funkcjonowania UE i wprowadzenia w życie nowych regulacji (częściowo dotyczących jedynie strefy euro), a także dostosowania polityki gospodarczej naszego kraju do długofalowych programów unijnych (np. "Europa 2020").

Publikacja przeznaczona jest głównie dla studentów takich kierunków, jak ekonomia, europeistyka, międzynarodowe stosunki gospodarcze, a także dla praktyków gospodarczych i pracowników administracji publicznej.

Wstęp

Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej (UE) w maju 2004 r. stanowiło niezwykle ważny moment w rozwoju gospodarczym i społecznym kraju oraz doprowadziło do wielu zmian w zakresie funkcjonowania gospodarki. Po dziesięciu latach członkostwa Polski w Unii nadszedł stosowny czas na podjęcie próby analizy, a także dokonania wstępnej oceny ekonomicznych efektów wejścia Polski do struktur unijnych. Sama obecność w UE jest szansą na rozwój gospodarki, ale od sposobu prowadzenia polityki gospodarczej, a także od uwarunkowań zewnętrznych, w dużej mierze zależy, w jakim stopniu możliwości te są wykorzystywane. Poważnym wyzwaniem dla poszczególnych państw unijnych, szczególnie dla państw Europy Południowej, a także dla Unii jako całości, stał się światowy kryzys finansowy, który wybuchł w 2008 r. W okresie kryzysu okazało się, że szereg państw strefy euro cechuje długookresowy brak zewnętrznej i wewnętrznej stabilności gospodarczej. Zjawisko to zostało zaobserwowane już w okresie przedkryzysowym, ale w istocie rzeczy nie było traktowane jako zagrożenie dla strefy euro jako całości. Kryzys spowodował, że analiza korzyści i strat wynikających z uczestnictwa Polski w procesie europejskiej integracji okazała się w pewnym zakresie drugoplanowa, ponieważ głównym problemem stała się konieczność modyfikacji reguł funkcjonowania Unii i wprowadzenia w życie nowych regulacji (częściowo dotyczących jedynie strefy euro), a także dostosowania polityki gospodarczej naszego kraju do długofalowych programów unijnych (program "Europa 2020", perspektywa finansowa 2014-2020).

Opracowania zaprezentowane w niniejszej monografii zostały przygotowane w ramach badań statutowych "Polska w Unii Europejskiej. Efekty dziesięciu lat członkostwa w Unii", prowadzonych przez pracowników Kolegium Gospodarki Światowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie i będących kontynuacją wcześniejszych badań nad funkcjonowaniem polskiej gospodarki w Unii Europejskiej.

Monografia składa się z dwóch części.

W części pierwszej, obejmującej cztery rozdziały, zostały zaprezentowane ogólne problemy związane z funkcjonowaniem Unii Europejskiej W rozdziale pierwszym omówiono mechanizmy systemu koordynacji polityki gospodarczej, stosowane przez państwa członkowskie Unii w okresie przedkryzysowym (ogólne wytyczne polityki gospodarczej, Pakt na rzecz Stabilności i Wzrostu, europejska strategia zatrudnienia, dialog makroekonomiczny, reforma rynku produktów, usług i rynku kapitałowego, strategia lizbońska), a także modyfikacje tych mechanizmów, dokonane w okresie kryzysu finansowego, oraz wprowadzone wtedy nowe rozwiązania (strategia "Europa 2020", mechanizm EFsM, pakt euro plus, "sześciopak", "dwupak", mechanizm ESM, Traktat o stabilności, koordynacji i zarządzaniu w Unii Gospodarczej i Walutowej - pakt fiskalny). Główny akcent w tej części opracowania został położony na problem koordynacji polityki fiskalnej oraz na nadzór państw unijnych nad jej realizacją.

W rozdziale drugim zostały omówione wybrane problemy związane z funkcjonowaniem strefy euro. Punktem wyjścia jest zwięzłe przypomnienie głównych tez teorii optymalnego obszaru walutowego i stosowne nawiązanie do badań wskazujących, że państwa UE12 nie spełniały kryteriów optymalności wspólnego obszaru walutowego. Wykorzystując metodę porównawczą (porównań międzynarodowych), wskazano, że państwa tworzące strefę euro rozwijały się w długim okresie wolniej od państw, które przy tworzeniu strefy pozostały przy swoich walutach. Jednocześnie państwa doganiające inne kraje tej strefy sukcesywnie stawały się w coraz mniejszym stopniu konkurencyjne w porównaniu z najwyżej rozwiniętymi gospodarkami państw doganianych. Na tej podstawie sformułowano ogólne kryteria konwergencji realnej, które powinny zostać spełnione przy podejmowaniu decyzji w kwestii wprowadzenia wspólnej waluty.

Rozdział trzeci został poświęcony niekonwencjonalnej polityce pieniężnej, którą w pierwszej fazie kryzysu finansowego prowadził amerykański Fed i której mechanizmy zostały następnie zastosowane przez inne banki centralne, w tym przez Europejski Bank Centralny W opracowaniu za pomocą metody porównań międzynarodowych przedstawiono efekty niekonwencjonalnej (luzowanie ilościowe, unijne programy zakupu papierów strefy euro) i konwencjonalnej (interwencje walutowe przy wykorzystaniu transakcji CBS) polityki pieniężnej, a zwłaszcza wpływ tych rodzajów polityki na obniżenie krajowych stóp procentowych i kursu pieniądza krajowego. Efekt końcowy obu tych form polityki pieniężnej jest podobny

W rozdziale czwartym wskazano, że tradycyjne podejście do konkurencyjności międzynarodowej, stosowane np. przez IMD w The World Competitiveness Report, jest niewystarczające. Nowoczesne podejście do konkurencyjności powinno uwzględniać problem dobra wspólnego i jakości życia. Autor, omawiając tę koncepcję, nawiązał do katolickiej nauki społecznej, a także do doświadczeń fińskich w zakresie metod wspierania innowacyjności.

W drugiej części monografii zestawiono opracowania, w których zostały omówione zagadnienia związane z wybranymi obszarami funkcjonowania gospodarki polskiej w unii Europejskiej.

W rozdziale piątym wskazano na pozytywny wpływ wstąpienia Polski do Unii Europejskiej nie tylko na obroty towarowe polskiego handlu zagranicznego, lecz także na obroty usługami z zagranicą, za pomocą metody mierzenia obrotów towarowych według wartości dodanej wskazano, że udział państw unijnych w polskim handlu zagranicznym zmniejszył się w analizowanym okresie w mniejszym zakresie, niż wynikało to z tradycyjnego mierzenia obrotów przy wykorzystaniu metody wartości brutto.

W rozdziale szóstym została podjęta próba oceny znaczenia funduszy strukturalnych i funduszy spójności dla rozwoju gospodarczego Polski. W opracowaniu dokonano głębokiej analizy zakresu i sposobu wykorzystania na przestrzeni dziesięciu lat członkostwa naszego kraju w UE poszczególnych funduszy, a także przedstawiono wyniki wpływu tych funduszy na rozwój gospodarczy Polski. Wpływ ten został oszacowany przy wykorzystaniu modeli Hermin i Quest. Podobny charakter ma też rozdział siódmy, w którym omówiono obszernie wykorzystanie środków z budżetu unijnego, przeznaczonych na rozwój rolnictwa i obszarów wiejskich, na rozwój polskiego handlu zagranicznego towarami rolnymi, a także efekty wdrażania Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013.

Ze względów strategicznych, a także z powodu sytuacji politycznej w Europie, istotne znaczenie ma problem bezpieczeństwa energetycznego Polski, który został przeanalizowany w rozdziale ósmym W opracowaniu tym zostały także omówione zagadnienia dotyczące wpływu polityki klimatycznej i polityki energetycznej zarówno na sytuację branży energetycznej, jak i na perspektywy rozwojowe całej gospodarki polskiej. Uwzględniono przy tym cele nakreślone w strategii "Europa 2020".

Rozdziały 9 i 10 zawierają analizę znaczenia wspólnej polityki transportowej Unii dla gospodarki polskiej. W rozdziale dziewiątym wskazano także na nieścisłości terminologiczne pojawiające się w traktacie lizbońskim. Z jednej strony politykę transportową zaliczono w nim do obszaru różnych form polityki dzielonej, a z dru­giej strony wykorzystuje się termin "wspólna polityka transportowa", co powoduje niejasności prawne. Wskazując na bilans korzyści i kosztów wynikających z polityki transportowej, podkreślono jej wysoce pozytywny efekt w postaci dużej liczby inwe­stycji transportowych współfinansowanych ze środków unijnych, choć układ sieci autostrad w Polsce dostosowany jest w większym zakresie do potrzeb tranzytu niż do potrzeb przewozów wewnątrzkrajowych Za korzyści uznano również dostęp do europejskiego rynku międzynarodowych przewozów samochodowych, a także uproszczenie procedur ułatwiających funkcjonowanie przedsiębiorstw transportowych. W rozdziale dziesiątym dokonano głównie analizy sytuacji polskich przewoźników samochodowych oraz kolejowych i zwrócono przy tym uwagę na faworyzowanie przez Komisję Europejską transportu kolejowego, co odbywa się kosztem transportu samochodowego.

W rozdziale jedenastym dokonano analizy znaczenia ulg podatkowych przyznawanych firmom prowadzącym inwestycje w specjalnych strefach ekonomicznych. W opracowaniu wykazano, że najlepsze efekty ekonomiczne uzyskują strefy funkcjonujące w województwach względnie bogatszych. Z tym jednak wiążą się utracone wpływy budżetowe z tytułu przyznanych zwolnień podatkowych.

W rozdziale dwunastym podjęto próbę oceny wpływu integracji z Unią na rozwój miejski w Polsce za pomocą analizy ekonometrycznej dokonano w opracowaniu oszacowania wynikających z akcesji korzyści dla rozwoju największych polskich miast (jako miernik rozwoju przyjęto PKB per capita). Analiza tego zagadnienia wskazała na pozytywny efekt integracji.

Publikacja przeznaczona jest głównie dla studentów takich kierunków, jak ekonomia, europeistyka i międzynarodowe stosunki gospodarcze, a także dla praktyków gospodarczych i pracowników administracji publicznej.

Spis treści

Wprowadzenie

 

CZĘŚĆ I. OGÓLNE PROBLEMY FUNKCJONOWANIA UNII EUROPEJSKIEJ.

WNIOSKI DLA POLSKI

 

Małgorzata Znoykowicz-Wierzbicka

Ewolucja systemu koordynacji polityki gospodarczej krajów członkowskich UE - wnioski dla Polski

 

Henryk Bąk

Wybrane problemy funkcjonowania strefy euro - wnioski dla Polski

 

Zenon Marciniak

Niekonwencjonalna polityka pieniężna

 

Tomasz Dołęgowski

Polska w Unii Europejskiej. Dylematy i wizje konkurencyjności

 

CZĘŚĆ II. WYBRANE OBSZARY FUNKCJONOWANIA POLSKI W UNII EUROPEJSKIEJ

 

Alina Szypulewska-Porczyńska

Rozwój handlu zagranicznego Polski po wstąpieniu do Unii Europejskiej

 

Alicja Ryszkiewicz

Znaczenie funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności Unii Europejskiej dla rozwoju gospodarki Polski

 

Elżbieta Kawecka-Wyrzykowska

Znaczenie wsparcia z budżetu UE dla polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich

 

Grażyna Wojtkowska-Łodej

Bezpieczeństwo energetyczne Polski po przystąpieniu do Unii Europejskiej

 

Włodzimierz Januszkiewicz

Ocena dziesięciu lat wspólnej polityki transportowej Unii Europejskiej z punktu widzenia korzyści i niekorzyści dla Polski

 

Paweł Lesiak

Znaczenie polskich samochodowych i kolejowych przewoźników ładunków na wewnętrznym rynku transportowym UE od 2004 roku

 

Adam A. Ambroziak

Efekty udzielania pomocy publicznej w specjalnych strefach ekonomicznych po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej

 

Ewelina Szczech-Pietkiewicz

Zmiany konkurencyjności wybranych polskich miast od 2004 roku. Próba oceny wpływu integracji europejskiej na rozwój miejski w Polsce

Opinie

Twoja ocena:
Wydanie: 1
Rok wydania: 2014
Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza
Oprawa: miękka
Format: B5
Liczba stron: 290

Zaprezentowane w monografii badania dotyczą analizy dziesięciu lat obecności gospodarczej Polski w Unii Europejskiej (UE). Celem podjętych badań była przede wszystkim próba oceny korzyści, jakie przyniosło Polsce uczestnictwo w procesie europejskiej integracji ekonomicznej, oraz kosztów wynikających z tej integracji. Badania prowadzono na przykładzie wybranych sektorów gospodarki. Wskazano zwłaszcza na wyzwania, szanse i zagrożenia w strategicznych obszarach funkcjonowania polskiej gospodarki w UE oraz na pożądane zmiany, jakie w najbliższych latach powinny nastąpić w polityce gospodarczej Polski i UE. Sama obecność w UE jest szansą na rozwój gospodarki, ale od sposobu prowadzenia polityki gospodarczej, a także od uwarunkowań zewnętrznych, w dużej mierze zależy, w jakim stopniu możliwości te są wykorzystywane. Poważnym wyzwaniem dla poszczególnych państw unijnych, szczególnie dla państw Europy Południowej, a także dla UE jako całości, stał się światowy kryzys finansowy, który wybuchł w 2008 r. On spowodował, że analiza korzyści i kosztów wynikających z uczestnictwa Polski w procesie europejskiej integracji stała się w pewnym zakresie drugoplanowa, ponieważ głównym problemem okazała się konieczność modyfikacji reguł funkcjonowania UE i wprowadzenia w życie nowych regulacji (częściowo dotyczących jedynie strefy euro), a także dostosowania polityki gospodarczej naszego kraju do długofalowych programów unijnych (np. "Europa 2020").

Publikacja przeznaczona jest głównie dla studentów takich kierunków, jak ekonomia, europeistyka, międzynarodowe stosunki gospodarcze, a także dla praktyków gospodarczych i pracowników administracji publicznej.

Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej (UE) w maju 2004 r. stanowiło niezwykle ważny moment w rozwoju gospodarczym i społecznym kraju oraz doprowadziło do wielu zmian w zakresie funkcjonowania gospodarki. Po dziesięciu latach członkostwa Polski w Unii nadszedł stosowny czas na podjęcie próby analizy, a także dokonania wstępnej oceny ekonomicznych efektów wejścia Polski do struktur unijnych. Sama obecność w UE jest szansą na rozwój gospodarki, ale od sposobu prowadzenia polityki gospodarczej, a także od uwarunkowań zewnętrznych, w dużej mierze zależy, w jakim stopniu możliwości te są wykorzystywane. Poważnym wyzwaniem dla poszczególnych państw unijnych, szczególnie dla państw Europy Południowej, a także dla Unii jako całości, stał się światowy kryzys finansowy, który wybuchł w 2008 r. W okresie kryzysu okazało się, że szereg państw strefy euro cechuje długookresowy brak zewnętrznej i wewnętrznej stabilności gospodarczej. Zjawisko to zostało zaobserwowane już w okresie przedkryzysowym, ale w istocie rzeczy nie było traktowane jako zagrożenie dla strefy euro jako całości. Kryzys spowodował, że analiza korzyści i strat wynikających z uczestnictwa Polski w procesie europejskiej integracji okazała się w pewnym zakresie drugoplanowa, ponieważ głównym problemem stała się konieczność modyfikacji reguł funkcjonowania Unii i wprowadzenia w życie nowych regulacji (częściowo dotyczących jedynie strefy euro), a także dostosowania polityki gospodarczej naszego kraju do długofalowych programów unijnych (program "Europa 2020", perspektywa finansowa 2014-2020).

Opracowania zaprezentowane w niniejszej monografii zostały przygotowane w ramach badań statutowych "Polska w Unii Europejskiej. Efekty dziesięciu lat członkostwa w Unii", prowadzonych przez pracowników Kolegium Gospodarki Światowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie i będących kontynuacją wcześniejszych badań nad funkcjonowaniem polskiej gospodarki w Unii Europejskiej.

Monografia składa się z dwóch części.

W części pierwszej, obejmującej cztery rozdziały, zostały zaprezentowane ogólne problemy związane z funkcjonowaniem Unii Europejskiej W rozdziale pierwszym omówiono mechanizmy systemu koordynacji polityki gospodarczej, stosowane przez państwa członkowskie Unii w okresie przedkryzysowym (ogólne wytyczne polityki gospodarczej, Pakt na rzecz Stabilności i Wzrostu, europejska strategia zatrudnienia, dialog makroekonomiczny, reforma rynku produktów, usług i rynku kapitałowego, strategia lizbońska), a także modyfikacje tych mechanizmów, dokonane w okresie kryzysu finansowego, oraz wprowadzone wtedy nowe rozwiązania (strategia "Europa 2020", mechanizm EFsM, pakt euro plus, "sześciopak", "dwupak", mechanizm ESM, Traktat o stabilności, koordynacji i zarządzaniu w Unii Gospodarczej i Walutowej - pakt fiskalny). Główny akcent w tej części opracowania został położony na problem koordynacji polityki fiskalnej oraz na nadzór państw unijnych nad jej realizacją.

W rozdziale drugim zostały omówione wybrane problemy związane z funkcjonowaniem strefy euro. Punktem wyjścia jest zwięzłe przypomnienie głównych tez teorii optymalnego obszaru walutowego i stosowne nawiązanie do badań wskazujących, że państwa UE12 nie spełniały kryteriów optymalności wspólnego obszaru walutowego. Wykorzystując metodę porównawczą (porównań międzynarodowych), wskazano, że państwa tworzące strefę euro rozwijały się w długim okresie wolniej od państw, które przy tworzeniu strefy pozostały przy swoich walutach. Jednocześnie państwa doganiające inne kraje tej strefy sukcesywnie stawały się w coraz mniejszym stopniu konkurencyjne w porównaniu z najwyżej rozwiniętymi gospodarkami państw doganianych. Na tej podstawie sformułowano ogólne kryteria konwergencji realnej, które powinny zostać spełnione przy podejmowaniu decyzji w kwestii wprowadzenia wspólnej waluty.

Rozdział trzeci został poświęcony niekonwencjonalnej polityce pieniężnej, którą w pierwszej fazie kryzysu finansowego prowadził amerykański Fed i której mechanizmy zostały następnie zastosowane przez inne banki centralne, w tym przez Europejski Bank Centralny W opracowaniu za pomocą metody porównań międzynarodowych przedstawiono efekty niekonwencjonalnej (luzowanie ilościowe, unijne programy zakupu papierów strefy euro) i konwencjonalnej (interwencje walutowe przy wykorzystaniu transakcji CBS) polityki pieniężnej, a zwłaszcza wpływ tych rodzajów polityki na obniżenie krajowych stóp procentowych i kursu pieniądza krajowego. Efekt końcowy obu tych form polityki pieniężnej jest podobny

W rozdziale czwartym wskazano, że tradycyjne podejście do konkurencyjności międzynarodowej, stosowane np. przez IMD w The World Competitiveness Report, jest niewystarczające. Nowoczesne podejście do konkurencyjności powinno uwzględniać problem dobra wspólnego i jakości życia. Autor, omawiając tę koncepcję, nawiązał do katolickiej nauki społecznej, a także do doświadczeń fińskich w zakresie metod wspierania innowacyjności.

W drugiej części monografii zestawiono opracowania, w których zostały omówione zagadnienia związane z wybranymi obszarami funkcjonowania gospodarki polskiej w unii Europejskiej.

W rozdziale piątym wskazano na pozytywny wpływ wstąpienia Polski do Unii Europejskiej nie tylko na obroty towarowe polskiego handlu zagranicznego, lecz także na obroty usługami z zagranicą, za pomocą metody mierzenia obrotów towarowych według wartości dodanej wskazano, że udział państw unijnych w polskim handlu zagranicznym zmniejszył się w analizowanym okresie w mniejszym zakresie, niż wynikało to z tradycyjnego mierzenia obrotów przy wykorzystaniu metody wartości brutto.

W rozdziale szóstym została podjęta próba oceny znaczenia funduszy strukturalnych i funduszy spójności dla rozwoju gospodarczego Polski. W opracowaniu dokonano głębokiej analizy zakresu i sposobu wykorzystania na przestrzeni dziesięciu lat członkostwa naszego kraju w UE poszczególnych funduszy, a także przedstawiono wyniki wpływu tych funduszy na rozwój gospodarczy Polski. Wpływ ten został oszacowany przy wykorzystaniu modeli Hermin i Quest. Podobny charakter ma też rozdział siódmy, w którym omówiono obszernie wykorzystanie środków z budżetu unijnego, przeznaczonych na rozwój rolnictwa i obszarów wiejskich, na rozwój polskiego handlu zagranicznego towarami rolnymi, a także efekty wdrażania Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013.

Ze względów strategicznych, a także z powodu sytuacji politycznej w Europie, istotne znaczenie ma problem bezpieczeństwa energetycznego Polski, który został przeanalizowany w rozdziale ósmym W opracowaniu tym zostały także omówione zagadnienia dotyczące wpływu polityki klimatycznej i polityki energetycznej zarówno na sytuację branży energetycznej, jak i na perspektywy rozwojowe całej gospodarki polskiej. Uwzględniono przy tym cele nakreślone w strategii "Europa 2020".

Rozdziały 9 i 10 zawierają analizę znaczenia wspólnej polityki transportowej Unii dla gospodarki polskiej. W rozdziale dziewiątym wskazano także na nieścisłości terminologiczne pojawiające się w traktacie lizbońskim. Z jednej strony politykę transportową zaliczono w nim do obszaru różnych form polityki dzielonej, a z dru­giej strony wykorzystuje się termin "wspólna polityka transportowa", co powoduje niejasności prawne. Wskazując na bilans korzyści i kosztów wynikających z polityki transportowej, podkreślono jej wysoce pozytywny efekt w postaci dużej liczby inwe­stycji transportowych współfinansowanych ze środków unijnych, choć układ sieci autostrad w Polsce dostosowany jest w większym zakresie do potrzeb tranzytu niż do potrzeb przewozów wewnątrzkrajowych Za korzyści uznano również dostęp do europejskiego rynku międzynarodowych przewozów samochodowych, a także uproszczenie procedur ułatwiających funkcjonowanie przedsiębiorstw transportowych. W rozdziale dziesiątym dokonano głównie analizy sytuacji polskich przewoźników samochodowych oraz kolejowych i zwrócono przy tym uwagę na faworyzowanie przez Komisję Europejską transportu kolejowego, co odbywa się kosztem transportu samochodowego.

W rozdziale jedenastym dokonano analizy znaczenia ulg podatkowych przyznawanych firmom prowadzącym inwestycje w specjalnych strefach ekonomicznych. W opracowaniu wykazano, że najlepsze efekty ekonomiczne uzyskują strefy funkcjonujące w województwach względnie bogatszych. Z tym jednak wiążą się utracone wpływy budżetowe z tytułu przyznanych zwolnień podatkowych.

W rozdziale dwunastym podjęto próbę oceny wpływu integracji z Unią na rozwój miejski w Polsce za pomocą analizy ekonometrycznej dokonano w opracowaniu oszacowania wynikających z akcesji korzyści dla rozwoju największych polskich miast (jako miernik rozwoju przyjęto PKB per capita). Analiza tego zagadnienia wskazała na pozytywny efekt integracji.

Publikacja przeznaczona jest głównie dla studentów takich kierunków, jak ekonomia, europeistyka i międzynarodowe stosunki gospodarcze, a także dla praktyków gospodarczych i pracowników administracji publicznej.

Wprowadzenie

 

CZĘŚĆ I. OGÓLNE PROBLEMY FUNKCJONOWANIA UNII EUROPEJSKIEJ.

WNIOSKI DLA POLSKI

 

Małgorzata Znoykowicz-Wierzbicka

Ewolucja systemu koordynacji polityki gospodarczej krajów członkowskich UE - wnioski dla Polski

 

Henryk Bąk

Wybrane problemy funkcjonowania strefy euro - wnioski dla Polski

 

Zenon Marciniak

Niekonwencjonalna polityka pieniężna

 

Tomasz Dołęgowski

Polska w Unii Europejskiej. Dylematy i wizje konkurencyjności

 

CZĘŚĆ II. WYBRANE OBSZARY FUNKCJONOWANIA POLSKI W UNII EUROPEJSKIEJ

 

Alina Szypulewska-Porczyńska

Rozwój handlu zagranicznego Polski po wstąpieniu do Unii Europejskiej

 

Alicja Ryszkiewicz

Znaczenie funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności Unii Europejskiej dla rozwoju gospodarki Polski

 

Elżbieta Kawecka-Wyrzykowska

Znaczenie wsparcia z budżetu UE dla polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich

 

Grażyna Wojtkowska-Łodej

Bezpieczeństwo energetyczne Polski po przystąpieniu do Unii Europejskiej

 

Włodzimierz Januszkiewicz

Ocena dziesięciu lat wspólnej polityki transportowej Unii Europejskiej z punktu widzenia korzyści i niekorzyści dla Polski

 

Paweł Lesiak

Znaczenie polskich samochodowych i kolejowych przewoźników ładunków na wewnętrznym rynku transportowym UE od 2004 roku

 

Adam A. Ambroziak

Efekty udzielania pomocy publicznej w specjalnych strefach ekonomicznych po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej

 

Ewelina Szczech-Pietkiewicz

Zmiany konkurencyjności wybranych polskich miast od 2004 roku. Próba oceny wpływu integracji europejskiej na rozwój miejski w Polsce

Napisz swoją opinię
Twoja ocena:
Szybka wysyłka zamówień
Kup online i odbierz na uczelni
Bezpieczne płatności
pixel