Ulubione
  1. Strona główna
  2. RÓWNOUPRAWNIENIE KOBIET I MĘŻCZYZN W SPOŁECZEŃSTWIE

RÓWNOUPRAWNIENIE KOBIET I MĘŻCZYZN W SPOŁECZEŃSTWIE

autor : Ewa Lisowska
47,25 zł
42,52 zł
/ szt.
Oszczędzasz 10 % ( 4,73 zł).
Autor: Ewa Lisowska
Kod produktu: 978-83-7378-414-7
47,25 zł
42,52 zł
/ szt.
Oszczędzasz 10 % ( 4,73 zł).
Dodaj do ulubionych
Łatwy zwrot towaru w ciągu 14 dni od zakupu bez podania przyczyny
RÓWNOUPRAWNIENIE KOBIET I MĘŻCZYZN W SPOŁECZEŃSTWIE
RÓWNOUPRAWNIENIE KOBIET I MĘŻCZYZN W SPOŁECZEŃSTWIE

"Z badań przeprowadzonych w 2007 roku przez CBOS wynika, że co dziesiąta kobieta była w pracy molestowana, a co piąty pracownik usłyszał poniżające zaczepki z podtekstem seksualnym. (...) Według badań przeprowadzonych ostatnio przez fundację Feminoteka inspektorzy oddelegowani do tych spraw najczęściej radzili molestowanym osobom, BY ROZWIĄZAŁY PROBLEMY... ZMIENIAJĄC PRACĘ."

(za: "Metro" z 3.12.2008)

 

[[[separator]]]

Równość kobiet i mężczyzn de jure i de facto to jeden z priorytetów w działalności Organizacji Narodów Zjednoczonych, Rady Europy i Unii Europejskiej. Polska jako kraj należący do tych organizacji, a także sygnatariusz wielu międzynarodowych dokumentów, w tym Konwencji w sprawie eliminacji wszelkich form dyskryminacji kobiet, jest zobowiązana do implementacji i respektowania prawodawstwa zakazującego dyskryminacji ze względu na płeć i do zwalczania przejawów nierównego traktowania.

Absolwenci szkół ekonomicznych i biznesowych - przyszli potencjalni menedżerowie - powinni wiedzieć o obowiązującej zasadzie równego traktowania w miejscu pracy i znać genezę wprowadzenia tej zasady do ustawodawstwa międzynarodowego. Wiedza w tym zakresie i wynikające z niej wyczulenie na problemy  równouprawnienia kształtuje pozytywne postawy społeczne, ale może też uchronić menedżerów i kierowników oraz firmy, na rzecz których pracują, przed występowaniem w sądzie jako pozwani w sprawach o dyskryminację.

Równość w traktowaniu kobiet i mężczyzn w miejscu pracy jest ważna z punktu widzenia zarządzania coraz bardziej różnorodnymi zasobami ludzkimi. W warunkach polskich najbardziej widoczne jest obecnie zróżnicowanie zasobów pracy ze względu na płeć, choć w niedalekiej przyszłości pracodawcy będą mieli do czynienia z postępującym zróżnicowaniem pracowników także ze względu na narodowość czy rasę. Zasada równego traktowania obowiązuje nie tylko w odniesieniu do płci, lecz także innych cech społecznego zróżnicowania.

Problematyka równouprawnienia jest ważna także dlatego, że efektywne przeciwdziałanie dyskryminacji w sferze zatrudnienia i tworzenie równych szans dla wszystkich pracowników niezależnie od ich płci czy innych cech demograficzno-społecznych wpisuje się w społeczną odpowiedzialność biznesu i przyczynia się do kształtowania lepszego wizerunku firmy oraz przynosi wymierne korzyści ekonomiczne.

Podręcznik ten powstał w oparciu o materiały wykorzystywane w wykładzie pt. "Równouprawnienie kobiet i mężczyzn w społeczeństwie (w sferze zawodowej i społecznej)", prowadzonym przeze mnie w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie.

Zagadnienie równouprawnienia kobiet i mężczyzn w społeczeństwie ma charakter multidyscyplinarny, więc pisząc podręcznik, czerpałam z dorobku wielu nauk, głównie ekonomii, socjologii, psychologii i polityki społecznej, ale także biologii i antropologii. Warto jednak podkreślić, że dominuje w nim perspektywa ekonomiczno-społeczna.

Podręcznik składa się z dziesięciu rozdziałów i aneksu zawierającego dokumenty źródłowe. Każdy rozdział kończy się wskazaniem kluczowych pojęć, wykazem przydatnej literatury, blokiem pytań sprawdzających wiedzę i tematem do przemyślenia (pod rozwagę). Kluczowe pojęcia są zdefiniowane lub objaśnione w ramkach zamieszczonych wewnątrz każdego z rozdziałów.

Pierwszy z nich nawiązuje do historii kobiet i ich walki o podstawowe prawa i wolności. Historia równouprawnienia to historia feminizmu, bowiem to kobiety przez całe stulecia były gorzej traktowane i pozbawione praw posiadanych przez mężczyzn, i to kobiety zorganizowały się, by dokonać zmian w swoim położeniu.

Podstawowe prawa, w tym tak dzisiaj oczywiste prawa wyborcze i prawo do edukacji na wszystkich szczeblach i kierunkach, zostały przez kobiety wywalczone. Literatura na temat ruchów feministycznych i teorii feminizmu jest w Polsce niezbyt bogata, a skorzystanie z materiałów źródłowych jest utrudnione, bowiem znajdują się one głównie w bibliotekach amerykańskich.

Pamięć o kobietach nie została utrwalona na kartach historii - w podręcznikach do historii kobiety nie dość, że rzadko są ukazywane, to jeszcze zostały zepchnięte do nieznaczących ról, jakby na dowód, że nie miały udziału w ważnych wydarzeniach dziejowych. W czasach nam współczesnych jest podobnie, np. z kobietami podziemnej ?Solidarności" tworzącymi najnowszą historię Polski. Gdy doszło do "okrągłego stołu" i wolnych wyborów w 1989 r., o kobietach i ich znaczących dokonaniach w walce z poprzednim, narzuconym Polsce i niedemokratycznym systemem, dość łatwo zapomniano. W rozdziale drugim przywołuję pamięć o kobietach, prezentując sylwetki najbardziej znamienitych, wybrane spośród wielu. Wybór ten jest wyborem subiektywnym, a jego celem jest zainspirowanie do refl eksji, że nie tylko mężczyźni przyczynili się do rozwoju nauki i mieli zasługi w przemianach społecznych.

W kolejnych dwóch rozdziałach analizuję wpływ stereotypów na kształtowanie się ról kobiet i mężczyzn w społeczeństwie oraz układ władzy i podział obowiązków w rodzinie. Płynie z tej analizy lekcja, żeby w polityce społecznej wychodzić poza stereotypowe postrzeganie płci i podejmować działania, które w dłuższej perspektywie czasu przyczynią się do bardziej sprawiedliwego funkcjonowania kobiet i mężczyzn w sferze rodzinnej i społecznej.

Trzy następne rozdziały są związane z sytuacją obu płci na rynku pracy oraz zaangażowaniem w procesy gospodarcze. Prezentuję najnowsze dane statystyczne oraz wyniki badań dotyczących zatrudnienia według płci, wynagrodzeń, stanowisk kierowniczych i przedsiębiorczości, a także działań pracodawców na rzecz równego traktowania kobiet i mężczyzn w miejscu pracy - przykłady dobrych praktyk.

Choć skupiam uwagę na Polsce, to pokazuję poszczególne dane na tle innych krajów, w tym głównie należących do Unii Europejskiej. Kolejny rozdział traktuje o uczestnictwie kobiet i mężczyzn w polityce i we władzy, czyli instytucjach ustawodawczych, sądowniczych i wykonawczych. Nie ma prawdziwej demokracji bez proporcjonalnej reprezentacji kobiet i mężczyzn w parlamencie czy rządzie. Wskazuję, dlaczego ważne jest, żeby więcej kobiet było w gremiach decyzyjnych.

Dwa ostatnie rozdziały są poświęcone ustawodawstwu międzynarodowemu i polskiemu, które narzuca standardy w zakresie równego traktowania płci w społeczeństwie. Pokazuję, że praktyka nie nadąża za istniejącymi regulacjami prawnymi. Przepisy zakazujące dyskryminacji nie są przestrzegane przez wielu polskich pracodawców, brakuje instytucji kontrolujących i wymuszających przestrzeganie prawa oraz monitorujących postęp w równouprawnieniu i niedyskryminowaniu kobiet.

Zdecydowałam o przytoczeniu na końcu książki treści dokumentów i materiałów źródłowych istotnych dla równouprawnienia, będących "kamieniami milowymi" w procesie dochodzenia do dzisiejszych standardów. Dotychczas można je było znaleźć rozproszone w licznych broszurach, czasopismach czy pod różnymi adresami w internecie.

Dedykuję tę książkę wszystkim studentom mojej Alma mater - Szkoły Głównej Handlowej, a także studentom innych wyższych szkół ekonomicznych i biznesowych, w szczególności wybierającym takie kierunki, jak zarządzanie, europeistyka i stosunki międzynarodowe, polityka społeczna, administracja publiczna.

[[[separator]]]

Przedmowa

 

1. Z historii feminizmu

1.1. Wprowadzenie

1.2. Definicje feminizmu

1.2.1. Kanon feminizmu według Ślęczki

1.2.2. Paradygmat feministyczny w socjologii amerykańskiej

1.2.3. Podsumowanie

1.3. Odmiany feminizmu

1.3.1. Feminizm liberalny - feminizm praw kobiet

1.3.2. Feminizm radykalny - feminizm wyzwolenia kobiet

1.3.3. Podsumowanie

1.4. Dzieje feminizmu na świecie

1.4.1. Pierwsza fala feminizmu w USA (1848-1918)

1.4.2. Pierwsza fala feminizmu w Europie

1.4.3. Druga fala feminizmu w USA (1963-1984)

1.4.4. Druga fala feminizmu w Europie

1.4.5. Podsumowanie

1.5. Z historii ruchu kobiecego w Polsce

1.5.1. Edukacja i dostęp do wyższych studiów

1.5.2. Prawa wyborcze

1.5.3. Podsumowanie

1.6. Czy czas ogłosić koniec feminizmu?

1.7. Zakończenie

 

2. Sylwetki znamienitych kobiet - wybrane przykłady

2.1. Wprowadzenie

2.2. Kobiety w Biblii i Kościele

2.2.1. Postacie kobiet z Biblii

2.2.2. Teologia feministyczna

2.2.3. Podsumowanie

2.3. Kobiety na kartach historii

2.4. Kobiety, które zasłużyły się dla nauki

2.5. Kobiety w "Solidarności"

2.6. Zakończenie

 

3. Role kobiet i mężczyzn w społeczeństwie - działanie stereotypów

3.1. Wprowadzenie

3.2. Definicje stereotypu

3.3. Geneza stereotypów kobiecości i męskości

3.3.1. Przekaz biblijny i jego interpretacje

3.3.2. Esencjalizm biologiczny

3.3.3. Wpływ kultury na kształtowanie się kobiecości i męskości

3.3.4. Podsumowanie

3.4. Stereotypy związane z płcią

3.5. Socjalizacja utrwala stereotypy

3.6 Podręczniki szkolne i ukazywane w nich role kobiet i mężczyzn

3.6.1. Postaci dziecięce w podręcznikach

3.6.2. Postaci dorosłych w podręcznikach

3.6.3. Kobiety w podręcznikach do historii

3.6.4. Podsumowanie

3.7. Reklama a stereotypy

3.8. Zakończenie

 

4. Problem równości płci w rodzinie

4.1. Wprowadzenie

4.2. Współczesne rodziny

4.2.1. Nowe modele życia rodzinnego

4.2.2. Typologie współczesnych rodzin

4.2.3. Podsumowanie

4.3. Nierówny podział obowiązków

4.3.1. Przyczyny aktywności zawodowej kobiet

4.3.2. Partnerstwo w rodzinie - model oczekiwany przez kobiety

4.3.3. Realia podziału prac w gospodarstwie domowym - zaprzeczenie partnerstwa

4.3.4. Opieka nad dziećmi - mama od obowiązków, tata od zabawy

4.3.5. Podsumowanie

4.4. Problem przemocy domowej wobec kobiet

4.5. Zakończenie

 

5. Kobiety i mężczyźni na rynku pracy

5.1. Wprowadzenie

5.2. Wskaźniki zatrudnienia kobiet i mężczyzn

5.3. Segregacja zawodowa ze względu na płeć

5.4. Przejawy dyskryminacji kobiet na rynku pracy

5.4.1. Pojęcie dyskryminacji

5.4.2. Różnice w wynagrodzeniach

5.4.3. Teoria kapitału ludzkiego

5.4.4. Zabezpieczenie emerytalne

5.4.5. Podsumowanie

5.5. Dyskryminacja kobiet w kategoriach podaży i popytu

5.6. Elastyczne formy zatrudnienia

5.7. Zakończenie

 

6. Zarządzanie i płeć

6.1. Wprowadzenie

6.2. Kobiety i mężczyźni na stanowiskach kierowniczych

6.3. Szklany sufi t w dostępie kobiet do stanowisk decyzyjnych

6.4. Odpowiedzialność kierowników za przeciwdziałanie dyskryminacji

6.5. Przedsiębiorczość i kobiety

6.6. Kobiety a negocjacje

6.7. Zakończenie

 

7. Działania pracodawców na rzecz równego traktowania kobiet i mężczyzn

7.1. Wprowadzenie

7.2. Wzajemne relacje między sferą domową a sferą pracy

7.3. Równe traktowanie jako element społecznej odpowiedzialności biznesu

7.4. Firma równych szans - dobre praktyki

7.5. Zakończenie

 

8. Kobiety i mężczyźni a władza

8.1. Wprowadzenie

8.2. Udział kobiet w parlamentach i rządach w Polsce i na świecie

8.2.1. Sytuacja na świecie

8.2.2. Sytuacja w Polsce

8.3. Przyczyny niskiego udziału kobiet w instytucjach życia politycznego

8.4. Sposoby zwiększania reprezentacji kobiet w gremiach decyzyjnych

8.5. Zakończenie

 

9. Prawa kobiet w świetle dokumentów międzynarodowych

9.1. Wprowadzenie

9.2. Dokumenty Organizacji Narodów Zjednoczonych

9.2.1. Powszechna deklaracja praw człowieka

9.2.2. Konwencja w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet

9.2.3. Deklaracja o eliminacji przemocy wobec kobiet

9.2.4. Platforma działania - dokument końcowy IV Światowej Konferencji Kobiet

9.3. Dokumenty Rady Europy

9.4. Polityka równych szans w Unii Europejskiej

9.4.1. Prawo pierwotne

9.4.2. Prawo wtórne

9.4.3. Instytucjonalne mechanizmy

9.4.4. Orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości

9.5. Zakończenie

 

10. Ustawodawstwo na rzecz równości płci w Polsce

10.1. Wprowadzenie

10.2. Gwarancja równości płci w Konstytucji RP

10.3. Zakaz dyskryminacji w Kodeksie pracy

10.4. Z historii urzędu ds. kobiet

10.5. Zakończenie

 

11. Materiały i dokumenty źródłowe

 

Odpowiedzi na pytania testowe

 

Bibliografia

 

Opis

Wydanie: 1 zaktaulizowane
Rok wydania: 2010
Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza
Oprawa: miękka
Format: B5
Liczba stron: 315

"Z badań przeprowadzonych w 2007 roku przez CBOS wynika, że co dziesiąta kobieta była w pracy molestowana, a co piąty pracownik usłyszał poniżające zaczepki z podtekstem seksualnym. (...) Według badań przeprowadzonych ostatnio przez fundację Feminoteka inspektorzy oddelegowani do tych spraw najczęściej radzili molestowanym osobom, BY ROZWIĄZAŁY PROBLEMY... ZMIENIAJĄC PRACĘ."

(za: "Metro" z 3.12.2008)

 

Wstęp

Równość kobiet i mężczyzn de jure i de facto to jeden z priorytetów w działalności Organizacji Narodów Zjednoczonych, Rady Europy i Unii Europejskiej. Polska jako kraj należący do tych organizacji, a także sygnatariusz wielu międzynarodowych dokumentów, w tym Konwencji w sprawie eliminacji wszelkich form dyskryminacji kobiet, jest zobowiązana do implementacji i respektowania prawodawstwa zakazującego dyskryminacji ze względu na płeć i do zwalczania przejawów nierównego traktowania.

Absolwenci szkół ekonomicznych i biznesowych - przyszli potencjalni menedżerowie - powinni wiedzieć o obowiązującej zasadzie równego traktowania w miejscu pracy i znać genezę wprowadzenia tej zasady do ustawodawstwa międzynarodowego. Wiedza w tym zakresie i wynikające z niej wyczulenie na problemy  równouprawnienia kształtuje pozytywne postawy społeczne, ale może też uchronić menedżerów i kierowników oraz firmy, na rzecz których pracują, przed występowaniem w sądzie jako pozwani w sprawach o dyskryminację.

Równość w traktowaniu kobiet i mężczyzn w miejscu pracy jest ważna z punktu widzenia zarządzania coraz bardziej różnorodnymi zasobami ludzkimi. W warunkach polskich najbardziej widoczne jest obecnie zróżnicowanie zasobów pracy ze względu na płeć, choć w niedalekiej przyszłości pracodawcy będą mieli do czynienia z postępującym zróżnicowaniem pracowników także ze względu na narodowość czy rasę. Zasada równego traktowania obowiązuje nie tylko w odniesieniu do płci, lecz także innych cech społecznego zróżnicowania.

Problematyka równouprawnienia jest ważna także dlatego, że efektywne przeciwdziałanie dyskryminacji w sferze zatrudnienia i tworzenie równych szans dla wszystkich pracowników niezależnie od ich płci czy innych cech demograficzno-społecznych wpisuje się w społeczną odpowiedzialność biznesu i przyczynia się do kształtowania lepszego wizerunku firmy oraz przynosi wymierne korzyści ekonomiczne.

Podręcznik ten powstał w oparciu o materiały wykorzystywane w wykładzie pt. "Równouprawnienie kobiet i mężczyzn w społeczeństwie (w sferze zawodowej i społecznej)", prowadzonym przeze mnie w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie.

Zagadnienie równouprawnienia kobiet i mężczyzn w społeczeństwie ma charakter multidyscyplinarny, więc pisząc podręcznik, czerpałam z dorobku wielu nauk, głównie ekonomii, socjologii, psychologii i polityki społecznej, ale także biologii i antropologii. Warto jednak podkreślić, że dominuje w nim perspektywa ekonomiczno-społeczna.

Podręcznik składa się z dziesięciu rozdziałów i aneksu zawierającego dokumenty źródłowe. Każdy rozdział kończy się wskazaniem kluczowych pojęć, wykazem przydatnej literatury, blokiem pytań sprawdzających wiedzę i tematem do przemyślenia (pod rozwagę). Kluczowe pojęcia są zdefiniowane lub objaśnione w ramkach zamieszczonych wewnątrz każdego z rozdziałów.

Pierwszy z nich nawiązuje do historii kobiet i ich walki o podstawowe prawa i wolności. Historia równouprawnienia to historia feminizmu, bowiem to kobiety przez całe stulecia były gorzej traktowane i pozbawione praw posiadanych przez mężczyzn, i to kobiety zorganizowały się, by dokonać zmian w swoim położeniu.

Podstawowe prawa, w tym tak dzisiaj oczywiste prawa wyborcze i prawo do edukacji na wszystkich szczeblach i kierunkach, zostały przez kobiety wywalczone. Literatura na temat ruchów feministycznych i teorii feminizmu jest w Polsce niezbyt bogata, a skorzystanie z materiałów źródłowych jest utrudnione, bowiem znajdują się one głównie w bibliotekach amerykańskich.

Pamięć o kobietach nie została utrwalona na kartach historii - w podręcznikach do historii kobiety nie dość, że rzadko są ukazywane, to jeszcze zostały zepchnięte do nieznaczących ról, jakby na dowód, że nie miały udziału w ważnych wydarzeniach dziejowych. W czasach nam współczesnych jest podobnie, np. z kobietami podziemnej ?Solidarności" tworzącymi najnowszą historię Polski. Gdy doszło do "okrągłego stołu" i wolnych wyborów w 1989 r., o kobietach i ich znaczących dokonaniach w walce z poprzednim, narzuconym Polsce i niedemokratycznym systemem, dość łatwo zapomniano. W rozdziale drugim przywołuję pamięć o kobietach, prezentując sylwetki najbardziej znamienitych, wybrane spośród wielu. Wybór ten jest wyborem subiektywnym, a jego celem jest zainspirowanie do refl eksji, że nie tylko mężczyźni przyczynili się do rozwoju nauki i mieli zasługi w przemianach społecznych.

W kolejnych dwóch rozdziałach analizuję wpływ stereotypów na kształtowanie się ról kobiet i mężczyzn w społeczeństwie oraz układ władzy i podział obowiązków w rodzinie. Płynie z tej analizy lekcja, żeby w polityce społecznej wychodzić poza stereotypowe postrzeganie płci i podejmować działania, które w dłuższej perspektywie czasu przyczynią się do bardziej sprawiedliwego funkcjonowania kobiet i mężczyzn w sferze rodzinnej i społecznej.

Trzy następne rozdziały są związane z sytuacją obu płci na rynku pracy oraz zaangażowaniem w procesy gospodarcze. Prezentuję najnowsze dane statystyczne oraz wyniki badań dotyczących zatrudnienia według płci, wynagrodzeń, stanowisk kierowniczych i przedsiębiorczości, a także działań pracodawców na rzecz równego traktowania kobiet i mężczyzn w miejscu pracy - przykłady dobrych praktyk.

Choć skupiam uwagę na Polsce, to pokazuję poszczególne dane na tle innych krajów, w tym głównie należących do Unii Europejskiej. Kolejny rozdział traktuje o uczestnictwie kobiet i mężczyzn w polityce i we władzy, czyli instytucjach ustawodawczych, sądowniczych i wykonawczych. Nie ma prawdziwej demokracji bez proporcjonalnej reprezentacji kobiet i mężczyzn w parlamencie czy rządzie. Wskazuję, dlaczego ważne jest, żeby więcej kobiet było w gremiach decyzyjnych.

Dwa ostatnie rozdziały są poświęcone ustawodawstwu międzynarodowemu i polskiemu, które narzuca standardy w zakresie równego traktowania płci w społeczeństwie. Pokazuję, że praktyka nie nadąża za istniejącymi regulacjami prawnymi. Przepisy zakazujące dyskryminacji nie są przestrzegane przez wielu polskich pracodawców, brakuje instytucji kontrolujących i wymuszających przestrzeganie prawa oraz monitorujących postęp w równouprawnieniu i niedyskryminowaniu kobiet.

Zdecydowałam o przytoczeniu na końcu książki treści dokumentów i materiałów źródłowych istotnych dla równouprawnienia, będących "kamieniami milowymi" w procesie dochodzenia do dzisiejszych standardów. Dotychczas można je było znaleźć rozproszone w licznych broszurach, czasopismach czy pod różnymi adresami w internecie.

Dedykuję tę książkę wszystkim studentom mojej Alma mater - Szkoły Głównej Handlowej, a także studentom innych wyższych szkół ekonomicznych i biznesowych, w szczególności wybierającym takie kierunki, jak zarządzanie, europeistyka i stosunki międzynarodowe, polityka społeczna, administracja publiczna.

Spis treści

Przedmowa

 

1. Z historii feminizmu

1.1. Wprowadzenie

1.2. Definicje feminizmu

1.2.1. Kanon feminizmu według Ślęczki

1.2.2. Paradygmat feministyczny w socjologii amerykańskiej

1.2.3. Podsumowanie

1.3. Odmiany feminizmu

1.3.1. Feminizm liberalny - feminizm praw kobiet

1.3.2. Feminizm radykalny - feminizm wyzwolenia kobiet

1.3.3. Podsumowanie

1.4. Dzieje feminizmu na świecie

1.4.1. Pierwsza fala feminizmu w USA (1848-1918)

1.4.2. Pierwsza fala feminizmu w Europie

1.4.3. Druga fala feminizmu w USA (1963-1984)

1.4.4. Druga fala feminizmu w Europie

1.4.5. Podsumowanie

1.5. Z historii ruchu kobiecego w Polsce

1.5.1. Edukacja i dostęp do wyższych studiów

1.5.2. Prawa wyborcze

1.5.3. Podsumowanie

1.6. Czy czas ogłosić koniec feminizmu?

1.7. Zakończenie

 

2. Sylwetki znamienitych kobiet - wybrane przykłady

2.1. Wprowadzenie

2.2. Kobiety w Biblii i Kościele

2.2.1. Postacie kobiet z Biblii

2.2.2. Teologia feministyczna

2.2.3. Podsumowanie

2.3. Kobiety na kartach historii

2.4. Kobiety, które zasłużyły się dla nauki

2.5. Kobiety w "Solidarności"

2.6. Zakończenie

 

3. Role kobiet i mężczyzn w społeczeństwie - działanie stereotypów

3.1. Wprowadzenie

3.2. Definicje stereotypu

3.3. Geneza stereotypów kobiecości i męskości

3.3.1. Przekaz biblijny i jego interpretacje

3.3.2. Esencjalizm biologiczny

3.3.3. Wpływ kultury na kształtowanie się kobiecości i męskości

3.3.4. Podsumowanie

3.4. Stereotypy związane z płcią

3.5. Socjalizacja utrwala stereotypy

3.6 Podręczniki szkolne i ukazywane w nich role kobiet i mężczyzn

3.6.1. Postaci dziecięce w podręcznikach

3.6.2. Postaci dorosłych w podręcznikach

3.6.3. Kobiety w podręcznikach do historii

3.6.4. Podsumowanie

3.7. Reklama a stereotypy

3.8. Zakończenie

 

4. Problem równości płci w rodzinie

4.1. Wprowadzenie

4.2. Współczesne rodziny

4.2.1. Nowe modele życia rodzinnego

4.2.2. Typologie współczesnych rodzin

4.2.3. Podsumowanie

4.3. Nierówny podział obowiązków

4.3.1. Przyczyny aktywności zawodowej kobiet

4.3.2. Partnerstwo w rodzinie - model oczekiwany przez kobiety

4.3.3. Realia podziału prac w gospodarstwie domowym - zaprzeczenie partnerstwa

4.3.4. Opieka nad dziećmi - mama od obowiązków, tata od zabawy

4.3.5. Podsumowanie

4.4. Problem przemocy domowej wobec kobiet

4.5. Zakończenie

 

5. Kobiety i mężczyźni na rynku pracy

5.1. Wprowadzenie

5.2. Wskaźniki zatrudnienia kobiet i mężczyzn

5.3. Segregacja zawodowa ze względu na płeć

5.4. Przejawy dyskryminacji kobiet na rynku pracy

5.4.1. Pojęcie dyskryminacji

5.4.2. Różnice w wynagrodzeniach

5.4.3. Teoria kapitału ludzkiego

5.4.4. Zabezpieczenie emerytalne

5.4.5. Podsumowanie

5.5. Dyskryminacja kobiet w kategoriach podaży i popytu

5.6. Elastyczne formy zatrudnienia

5.7. Zakończenie

 

6. Zarządzanie i płeć

6.1. Wprowadzenie

6.2. Kobiety i mężczyźni na stanowiskach kierowniczych

6.3. Szklany sufi t w dostępie kobiet do stanowisk decyzyjnych

6.4. Odpowiedzialność kierowników za przeciwdziałanie dyskryminacji

6.5. Przedsiębiorczość i kobiety

6.6. Kobiety a negocjacje

6.7. Zakończenie

 

7. Działania pracodawców na rzecz równego traktowania kobiet i mężczyzn

7.1. Wprowadzenie

7.2. Wzajemne relacje między sferą domową a sferą pracy

7.3. Równe traktowanie jako element społecznej odpowiedzialności biznesu

7.4. Firma równych szans - dobre praktyki

7.5. Zakończenie

 

8. Kobiety i mężczyźni a władza

8.1. Wprowadzenie

8.2. Udział kobiet w parlamentach i rządach w Polsce i na świecie

8.2.1. Sytuacja na świecie

8.2.2. Sytuacja w Polsce

8.3. Przyczyny niskiego udziału kobiet w instytucjach życia politycznego

8.4. Sposoby zwiększania reprezentacji kobiet w gremiach decyzyjnych

8.5. Zakończenie

 

9. Prawa kobiet w świetle dokumentów międzynarodowych

9.1. Wprowadzenie

9.2. Dokumenty Organizacji Narodów Zjednoczonych

9.2.1. Powszechna deklaracja praw człowieka

9.2.2. Konwencja w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet

9.2.3. Deklaracja o eliminacji przemocy wobec kobiet

9.2.4. Platforma działania - dokument końcowy IV Światowej Konferencji Kobiet

9.3. Dokumenty Rady Europy

9.4. Polityka równych szans w Unii Europejskiej

9.4.1. Prawo pierwotne

9.4.2. Prawo wtórne

9.4.3. Instytucjonalne mechanizmy

9.4.4. Orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości

9.5. Zakończenie

 

10. Ustawodawstwo na rzecz równości płci w Polsce

10.1. Wprowadzenie

10.2. Gwarancja równości płci w Konstytucji RP

10.3. Zakaz dyskryminacji w Kodeksie pracy

10.4. Z historii urzędu ds. kobiet

10.5. Zakończenie

 

11. Materiały i dokumenty źródłowe

 

Odpowiedzi na pytania testowe

 

Bibliografia

 

Opinie

Twoja ocena:
Wydanie: 1 zaktaulizowane
Rok wydania: 2010
Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza
Oprawa: miękka
Format: B5
Liczba stron: 315

"Z badań przeprowadzonych w 2007 roku przez CBOS wynika, że co dziesiąta kobieta była w pracy molestowana, a co piąty pracownik usłyszał poniżające zaczepki z podtekstem seksualnym. (...) Według badań przeprowadzonych ostatnio przez fundację Feminoteka inspektorzy oddelegowani do tych spraw najczęściej radzili molestowanym osobom, BY ROZWIĄZAŁY PROBLEMY... ZMIENIAJĄC PRACĘ."

(za: "Metro" z 3.12.2008)

 

Równość kobiet i mężczyzn de jure i de facto to jeden z priorytetów w działalności Organizacji Narodów Zjednoczonych, Rady Europy i Unii Europejskiej. Polska jako kraj należący do tych organizacji, a także sygnatariusz wielu międzynarodowych dokumentów, w tym Konwencji w sprawie eliminacji wszelkich form dyskryminacji kobiet, jest zobowiązana do implementacji i respektowania prawodawstwa zakazującego dyskryminacji ze względu na płeć i do zwalczania przejawów nierównego traktowania.

Absolwenci szkół ekonomicznych i biznesowych - przyszli potencjalni menedżerowie - powinni wiedzieć o obowiązującej zasadzie równego traktowania w miejscu pracy i znać genezę wprowadzenia tej zasady do ustawodawstwa międzynarodowego. Wiedza w tym zakresie i wynikające z niej wyczulenie na problemy  równouprawnienia kształtuje pozytywne postawy społeczne, ale może też uchronić menedżerów i kierowników oraz firmy, na rzecz których pracują, przed występowaniem w sądzie jako pozwani w sprawach o dyskryminację.

Równość w traktowaniu kobiet i mężczyzn w miejscu pracy jest ważna z punktu widzenia zarządzania coraz bardziej różnorodnymi zasobami ludzkimi. W warunkach polskich najbardziej widoczne jest obecnie zróżnicowanie zasobów pracy ze względu na płeć, choć w niedalekiej przyszłości pracodawcy będą mieli do czynienia z postępującym zróżnicowaniem pracowników także ze względu na narodowość czy rasę. Zasada równego traktowania obowiązuje nie tylko w odniesieniu do płci, lecz także innych cech społecznego zróżnicowania.

Problematyka równouprawnienia jest ważna także dlatego, że efektywne przeciwdziałanie dyskryminacji w sferze zatrudnienia i tworzenie równych szans dla wszystkich pracowników niezależnie od ich płci czy innych cech demograficzno-społecznych wpisuje się w społeczną odpowiedzialność biznesu i przyczynia się do kształtowania lepszego wizerunku firmy oraz przynosi wymierne korzyści ekonomiczne.

Podręcznik ten powstał w oparciu o materiały wykorzystywane w wykładzie pt. "Równouprawnienie kobiet i mężczyzn w społeczeństwie (w sferze zawodowej i społecznej)", prowadzonym przeze mnie w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie.

Zagadnienie równouprawnienia kobiet i mężczyzn w społeczeństwie ma charakter multidyscyplinarny, więc pisząc podręcznik, czerpałam z dorobku wielu nauk, głównie ekonomii, socjologii, psychologii i polityki społecznej, ale także biologii i antropologii. Warto jednak podkreślić, że dominuje w nim perspektywa ekonomiczno-społeczna.

Podręcznik składa się z dziesięciu rozdziałów i aneksu zawierającego dokumenty źródłowe. Każdy rozdział kończy się wskazaniem kluczowych pojęć, wykazem przydatnej literatury, blokiem pytań sprawdzających wiedzę i tematem do przemyślenia (pod rozwagę). Kluczowe pojęcia są zdefiniowane lub objaśnione w ramkach zamieszczonych wewnątrz każdego z rozdziałów.

Pierwszy z nich nawiązuje do historii kobiet i ich walki o podstawowe prawa i wolności. Historia równouprawnienia to historia feminizmu, bowiem to kobiety przez całe stulecia były gorzej traktowane i pozbawione praw posiadanych przez mężczyzn, i to kobiety zorganizowały się, by dokonać zmian w swoim położeniu.

Podstawowe prawa, w tym tak dzisiaj oczywiste prawa wyborcze i prawo do edukacji na wszystkich szczeblach i kierunkach, zostały przez kobiety wywalczone. Literatura na temat ruchów feministycznych i teorii feminizmu jest w Polsce niezbyt bogata, a skorzystanie z materiałów źródłowych jest utrudnione, bowiem znajdują się one głównie w bibliotekach amerykańskich.

Pamięć o kobietach nie została utrwalona na kartach historii - w podręcznikach do historii kobiety nie dość, że rzadko są ukazywane, to jeszcze zostały zepchnięte do nieznaczących ról, jakby na dowód, że nie miały udziału w ważnych wydarzeniach dziejowych. W czasach nam współczesnych jest podobnie, np. z kobietami podziemnej ?Solidarności" tworzącymi najnowszą historię Polski. Gdy doszło do "okrągłego stołu" i wolnych wyborów w 1989 r., o kobietach i ich znaczących dokonaniach w walce z poprzednim, narzuconym Polsce i niedemokratycznym systemem, dość łatwo zapomniano. W rozdziale drugim przywołuję pamięć o kobietach, prezentując sylwetki najbardziej znamienitych, wybrane spośród wielu. Wybór ten jest wyborem subiektywnym, a jego celem jest zainspirowanie do refl eksji, że nie tylko mężczyźni przyczynili się do rozwoju nauki i mieli zasługi w przemianach społecznych.

W kolejnych dwóch rozdziałach analizuję wpływ stereotypów na kształtowanie się ról kobiet i mężczyzn w społeczeństwie oraz układ władzy i podział obowiązków w rodzinie. Płynie z tej analizy lekcja, żeby w polityce społecznej wychodzić poza stereotypowe postrzeganie płci i podejmować działania, które w dłuższej perspektywie czasu przyczynią się do bardziej sprawiedliwego funkcjonowania kobiet i mężczyzn w sferze rodzinnej i społecznej.

Trzy następne rozdziały są związane z sytuacją obu płci na rynku pracy oraz zaangażowaniem w procesy gospodarcze. Prezentuję najnowsze dane statystyczne oraz wyniki badań dotyczących zatrudnienia według płci, wynagrodzeń, stanowisk kierowniczych i przedsiębiorczości, a także działań pracodawców na rzecz równego traktowania kobiet i mężczyzn w miejscu pracy - przykłady dobrych praktyk.

Choć skupiam uwagę na Polsce, to pokazuję poszczególne dane na tle innych krajów, w tym głównie należących do Unii Europejskiej. Kolejny rozdział traktuje o uczestnictwie kobiet i mężczyzn w polityce i we władzy, czyli instytucjach ustawodawczych, sądowniczych i wykonawczych. Nie ma prawdziwej demokracji bez proporcjonalnej reprezentacji kobiet i mężczyzn w parlamencie czy rządzie. Wskazuję, dlaczego ważne jest, żeby więcej kobiet było w gremiach decyzyjnych.

Dwa ostatnie rozdziały są poświęcone ustawodawstwu międzynarodowemu i polskiemu, które narzuca standardy w zakresie równego traktowania płci w społeczeństwie. Pokazuję, że praktyka nie nadąża za istniejącymi regulacjami prawnymi. Przepisy zakazujące dyskryminacji nie są przestrzegane przez wielu polskich pracodawców, brakuje instytucji kontrolujących i wymuszających przestrzeganie prawa oraz monitorujących postęp w równouprawnieniu i niedyskryminowaniu kobiet.

Zdecydowałam o przytoczeniu na końcu książki treści dokumentów i materiałów źródłowych istotnych dla równouprawnienia, będących "kamieniami milowymi" w procesie dochodzenia do dzisiejszych standardów. Dotychczas można je było znaleźć rozproszone w licznych broszurach, czasopismach czy pod różnymi adresami w internecie.

Dedykuję tę książkę wszystkim studentom mojej Alma mater - Szkoły Głównej Handlowej, a także studentom innych wyższych szkół ekonomicznych i biznesowych, w szczególności wybierającym takie kierunki, jak zarządzanie, europeistyka i stosunki międzynarodowe, polityka społeczna, administracja publiczna.

Przedmowa

 

1. Z historii feminizmu

1.1. Wprowadzenie

1.2. Definicje feminizmu

1.2.1. Kanon feminizmu według Ślęczki

1.2.2. Paradygmat feministyczny w socjologii amerykańskiej

1.2.3. Podsumowanie

1.3. Odmiany feminizmu

1.3.1. Feminizm liberalny - feminizm praw kobiet

1.3.2. Feminizm radykalny - feminizm wyzwolenia kobiet

1.3.3. Podsumowanie

1.4. Dzieje feminizmu na świecie

1.4.1. Pierwsza fala feminizmu w USA (1848-1918)

1.4.2. Pierwsza fala feminizmu w Europie

1.4.3. Druga fala feminizmu w USA (1963-1984)

1.4.4. Druga fala feminizmu w Europie

1.4.5. Podsumowanie

1.5. Z historii ruchu kobiecego w Polsce

1.5.1. Edukacja i dostęp do wyższych studiów

1.5.2. Prawa wyborcze

1.5.3. Podsumowanie

1.6. Czy czas ogłosić koniec feminizmu?

1.7. Zakończenie

 

2. Sylwetki znamienitych kobiet - wybrane przykłady

2.1. Wprowadzenie

2.2. Kobiety w Biblii i Kościele

2.2.1. Postacie kobiet z Biblii

2.2.2. Teologia feministyczna

2.2.3. Podsumowanie

2.3. Kobiety na kartach historii

2.4. Kobiety, które zasłużyły się dla nauki

2.5. Kobiety w "Solidarności"

2.6. Zakończenie

 

3. Role kobiet i mężczyzn w społeczeństwie - działanie stereotypów

3.1. Wprowadzenie

3.2. Definicje stereotypu

3.3. Geneza stereotypów kobiecości i męskości

3.3.1. Przekaz biblijny i jego interpretacje

3.3.2. Esencjalizm biologiczny

3.3.3. Wpływ kultury na kształtowanie się kobiecości i męskości

3.3.4. Podsumowanie

3.4. Stereotypy związane z płcią

3.5. Socjalizacja utrwala stereotypy

3.6 Podręczniki szkolne i ukazywane w nich role kobiet i mężczyzn

3.6.1. Postaci dziecięce w podręcznikach

3.6.2. Postaci dorosłych w podręcznikach

3.6.3. Kobiety w podręcznikach do historii

3.6.4. Podsumowanie

3.7. Reklama a stereotypy

3.8. Zakończenie

 

4. Problem równości płci w rodzinie

4.1. Wprowadzenie

4.2. Współczesne rodziny

4.2.1. Nowe modele życia rodzinnego

4.2.2. Typologie współczesnych rodzin

4.2.3. Podsumowanie

4.3. Nierówny podział obowiązków

4.3.1. Przyczyny aktywności zawodowej kobiet

4.3.2. Partnerstwo w rodzinie - model oczekiwany przez kobiety

4.3.3. Realia podziału prac w gospodarstwie domowym - zaprzeczenie partnerstwa

4.3.4. Opieka nad dziećmi - mama od obowiązków, tata od zabawy

4.3.5. Podsumowanie

4.4. Problem przemocy domowej wobec kobiet

4.5. Zakończenie

 

5. Kobiety i mężczyźni na rynku pracy

5.1. Wprowadzenie

5.2. Wskaźniki zatrudnienia kobiet i mężczyzn

5.3. Segregacja zawodowa ze względu na płeć

5.4. Przejawy dyskryminacji kobiet na rynku pracy

5.4.1. Pojęcie dyskryminacji

5.4.2. Różnice w wynagrodzeniach

5.4.3. Teoria kapitału ludzkiego

5.4.4. Zabezpieczenie emerytalne

5.4.5. Podsumowanie

5.5. Dyskryminacja kobiet w kategoriach podaży i popytu

5.6. Elastyczne formy zatrudnienia

5.7. Zakończenie

 

6. Zarządzanie i płeć

6.1. Wprowadzenie

6.2. Kobiety i mężczyźni na stanowiskach kierowniczych

6.3. Szklany sufi t w dostępie kobiet do stanowisk decyzyjnych

6.4. Odpowiedzialność kierowników za przeciwdziałanie dyskryminacji

6.5. Przedsiębiorczość i kobiety

6.6. Kobiety a negocjacje

6.7. Zakończenie

 

7. Działania pracodawców na rzecz równego traktowania kobiet i mężczyzn

7.1. Wprowadzenie

7.2. Wzajemne relacje między sferą domową a sferą pracy

7.3. Równe traktowanie jako element społecznej odpowiedzialności biznesu

7.4. Firma równych szans - dobre praktyki

7.5. Zakończenie

 

8. Kobiety i mężczyźni a władza

8.1. Wprowadzenie

8.2. Udział kobiet w parlamentach i rządach w Polsce i na świecie

8.2.1. Sytuacja na świecie

8.2.2. Sytuacja w Polsce

8.3. Przyczyny niskiego udziału kobiet w instytucjach życia politycznego

8.4. Sposoby zwiększania reprezentacji kobiet w gremiach decyzyjnych

8.5. Zakończenie

 

9. Prawa kobiet w świetle dokumentów międzynarodowych

9.1. Wprowadzenie

9.2. Dokumenty Organizacji Narodów Zjednoczonych

9.2.1. Powszechna deklaracja praw człowieka

9.2.2. Konwencja w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet

9.2.3. Deklaracja o eliminacji przemocy wobec kobiet

9.2.4. Platforma działania - dokument końcowy IV Światowej Konferencji Kobiet

9.3. Dokumenty Rady Europy

9.4. Polityka równych szans w Unii Europejskiej

9.4.1. Prawo pierwotne

9.4.2. Prawo wtórne

9.4.3. Instytucjonalne mechanizmy

9.4.4. Orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości

9.5. Zakończenie

 

10. Ustawodawstwo na rzecz równości płci w Polsce

10.1. Wprowadzenie

10.2. Gwarancja równości płci w Konstytucji RP

10.3. Zakaz dyskryminacji w Kodeksie pracy

10.4. Z historii urzędu ds. kobiet

10.5. Zakończenie

 

11. Materiały i dokumenty źródłowe

 

Odpowiedzi na pytania testowe

 

Bibliografia

 

Napisz swoją opinię
Twoja ocena:
Szybka wysyłka zamówień
Kup online i odbierz na uczelni
Bezpieczne płatności
pixel