Ulubione
  1. Strona główna
  2. WYZWANIA EKONOMICZNE W WARUNKACH KRYZYSU wybrane zagadnienia

WYZWANIA EKONOMICZNE W WARUNKACH KRYZYSU wybrane zagadnienia

36,75 zł
25,00 zł
/ szt.
Oszczędzasz 32 % ( 11,75 zł).
Autor: red. Irena Lichniak
Kod produktu: 978-83-7378-479-6
36,75 zł
25,00 zł
/ szt.
Oszczędzasz 32 % ( 11,75 zł).
Dodaj do ulubionych
Łatwy zwrot towaru w ciągu 14 dni od zakupu bez podania przyczyny
WYZWANIA EKONOMICZNE W WARUNKACH KRYZYSU wybrane zagadnienia
WYZWANIA EKONOMICZNE W WARUNKACH KRYZYSU wybrane zagadnienia
[[[separator]]]

Żyjemy w czasie zamętu związanego z kryzysem, który ze Stanów Zjednoczonych rozlał się po całym świecie. Ze sfery finansowej przeniósł się do sfery realnej i rozprzestrzenia się dalej na sferę społeczną i polityczną. Światowy kryzys jest, co zrozumiałe, dominującym tematem dyskusji akademickiej, eksperckiej i medialnej. Nikt już nie ma wątpliwości, że jest to kryzys o wymiarze globalnym, kryzys systemowy o fundamentalnym znaczeniu.

Zagrożenie kryzysem to jeden z wątków w toczącej się od wielu lat debacie o globalizacji. Zwracano w niej uwagę na nieuchronność kryzysu w sytuacji, gdy świat finansów światowych jest całkowicie oderwany od realnej gospodarki, gdy wzrasta podatność gospodarki poszczególnych krajów na ataki spekulacyjne, gdy konsekwencją zakłócenia mechanizmu kształtowania kursów walutowych i tworzenia rezerw jest destabilizacja ekonomiczna krajów. Groźbę kryzysu gospodarczego upatrywano w niekompletności procesu globalizacji, który powoduje, że na globalnym rynku nie ma arbitra i nie obowiązują żadne reguły gry. Rozpad ładu świata opartego na kontroli państwa, pozbawionego skutecznej koordynacji, prowadzi do żywiołowości i chaosu.

Groźbę kryzysu wiązano też z nieuchronnością załamania neoliberalnego modelu gospodarki: niespójnego, konfliktogennego, bo powodującego narastanie ekonomicznego rozwarstwienia społeczeństwa, ignorującego kulturowe uwarunkowania funkcjonowania i rozwoju gospodarki i społeczeństwa. Uważa się więc, że głównym odpowiedzialnym za kryzys jest neoliberalizm, a brak reakcji na wciąż nadymany balon spekulacyjny jest niewybaczalnym jego (neoliberalizmu) błędem. Wyrażane są opinie, że kryzys kompromituje ten model gospodarki i oznacza początek końca doktryny neoliberalnej.

Globalizacja nie zniszczyła zróżnicowania systemów gospodarczych. Zróżnicowana pod względem systemowym jest Unia Europejska. Różne jest też podejście w poszczególnych krajach do działań antykryzysowych. W Polsce w działaniach tych widoczne jest podejście neoliberalne, nie korzysta się z doświadczeń krajów, które w przeszłości umiejętnie wychodziły z kryzysu, łącząc to z modernizacją gospodarki. Skutków kryzysu nie da się uniknąć, ale można i trzeba je zmniejszać oraz im przeciwdziałać za pomocą instrumentów polityki budżetowej i pieniężnej. Przyglądanie się i bierne oczekiwanie na rozwój sytuacji oznacza otwarcie się na dotkliwsze skutki kryzysu.

W czasie zamętu nasilają się bankructwa przedsiębiorstw. W zglobalizowanej gospodarce ich następstwa mogą być bardzo poważne, bo wywołują one globalny efekt domina. Jakkolwiek podłoże upadłości i bankructw w warunkach obecnego kryzysu ma głównie charakter etyczny, to są one następstwem niedostosowania do przyszłości, braku w przedsiębiorstwach strategii rozwojowych. Tymczasem niepewność związana z burzliwym tempem i zakresem zmian nie sprzyja długookresowym strategiom. W trosce o poprawę racjonalności decyzji podejmowanych na różnych szczeblach zarządzania i rządzenia trzeba postulować w tych warunkach tworzenie i rozwój sieci badań prognostycznych. W Polsce nie ma żadnego ośrodka studiów strategicznych, nikt też nie koordynuje prowadzonych w kilku ośrodkach badań nad bankructwami i upadłościami oraz systemami wczesnego ostrzegania. Inna sprawa, że pomimo efektu domina upadłości, czyni się zbyt mało w skali globalnej, aby je ucywilizować.

Szczególną rolę w gospodarce odgrywa sektor bankowy. Konsekwencje ekonomiczne, a zwłaszcza społeczne kryzysów bankowych i kryzysów pojedynczych banków powodują, że bezpieczeństwo systemu finansowego staje się dobrem publicznym. Konieczne jest zatem stworzenie międzynarodowej sieci bezpieczeństwa finansowego i krajowego systemu bezpieczeństwa finansowego poprzez właściwe regulacje rynku i nadzór nad bankami oraz określenie zasad interwencji w sytuacjach kryzysowych. Potrzeba też więcej samoregulacji, a przede wszystkim etyki. Są to warunki niezbędne do przywrócenia zaufania publicznego do banków i innych instytucji finansowych.

Czy kolejne sytuacje kryzysowe z ich złożonymi uwarunkowaniami wpłyną na korektę systemu gospodarczego, czy spowodują odejście od kanonów obecnych w naukach ekonomicznych? Prawdopodobnie nie. Ale zmienia się widzenie świata. Dostrzega się przede wszystkim, że długofalowy rozwój społeczno-gospodarczy polega na permanentnych zmianach układu obejmującego środowisko, kulturę, politykę, społeczeństwo, gospodarkę i technologię, następujących pod wpływem trzech uwarunkowań, a mianowicie wartości, kultury i polityki. Redefiniuje się podstawowe problemy gospodarki światowej, wskazując na nierównowagę ludnościową, nierównowagę ekonomiczną, ograniczoność zasobów i narastanie bariery ekologicznej. Stawia się pytania o sens globalizacji i sposoby koordynacji, które dzięki rozstrzyganiu sprzecznych interesów pozwoliłyby dostosować się do niej z dodatnim saldem korzyści i kosztów.

Coraz więcej warunków skłania do patrzenia w przyszłość (a wręcz je wymusza). Aby jednak ekonomia potrafiła mówić o przyszłości, musi spojrzeć na problemy ekonomiczne z perspektywy innych nauk. Droga do poszukiwania nowej teorii prowadzi przez interdyscyplinarną analizę i syntezę współczesnych procesów, połączoną z badaniem rozwoju i ewolucji cywilizacji.

Zasygnalizowane problemy podejmują autorzy przedkładanej Państwu książki. Jest ona pokłosiem wykładów publicznych, wygłoszonych w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie w latach 2007-2009. Pierwszy wykład odbył się 21 lutego 2007 r.

Cykl wykładów został zorganizowany przez Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie i Instytut Przedsiębiorstwa. Celem pomysłodawców projektu - profesorów Andrzeja Hermana, Dziekana Kolegium, i Ireny Lichniak, Dyrektora Instytutu - była popularyzacja wyników badań nad współczesnym przedsiębiorstwem funkcjonującym w warunkach globalizacji i radykalnie zmieniającej się architektury gospodarki światowej, narastającej konkurencji, wzrostu znaczenia rozwoju regionalnego i lokalnego, budowania gospodarki opartej na wiedzy, prowadzonych w KNoP oraz w innych ośrodkach naukowych w kraju i na świecie.

Inicjatywa ta wpisuje się też w działania Kolegium i Instytutu na rzecz tworzenia środowiska naukowego, niezbędnego do prowadzenia poważnych badań i związanych z nimi dyskusji naukowych. Chodziło nam o stworzenie forum informacji o badaniach prowadzonych w uczelni przez poszczególnych pracowników, katedry, zespoły badawcze, instytuty, a także o badaniach w innych ośrodkach naukowych.

Chodziło nam również o stworzenie miejsca dysput o ważnych publikacjach, z udziałem przedstawicieli szerokiego środowiska naukowego, doktorantów, studentów, praktyków gospodarczych, publicystów. Bez dyskusji naukowej i bez środowiska naukowego nie ma dobrej uczelni. Środowiskowe dyskusje naukowe powinny sprzyjać integracji badań oraz tworzeniu międzykatedralnych zespołów badawczych. Łączenie w zespoły badawcze osób o podobnych zainteresowaniach i tworzenie zespołów interdyscyplinarnych pozwala zwykle na intensyfikację badań i osiąganie efektu synergii.

Inicjatywa ta nawiązuje do tradycji wykładów publicznych w Szkole Głównej Handlowej, zorganizowanych przez profesor Barbarę Prandecką, gdy pełniła ona funkcję prorektora Szkoły. Niestety wykłady te nie zostały opublikowane i dlatego to ważne w historii Szkoły przedsięwzięcie popada w niepamięć.

Udało się nam pozyskać do współpracy wybitnych badaczy i wykładowców. Wykłady wpisały się trwale w kalendarz ważnych wydarzeń w SGH. Sale wykładowe są pełne. W wykładach uczestniczą wszystkie osoby zainteresowane, stale poszerza się grono publiczności spoza środowiska naukowego. A dzieje się tak dlatego, że na afiszach znaleźć można aktualne i ważne tematy oraz nazwiska znanych i cenionych wykładowców. Serdecznie dziękuję Im za współpracę, za wygłoszenie wykładów i przygotowanie tekstów do niniejszej książki. Chcemy, żeby pozostał po nich trwały ślad.

W czasie, gdy odbywały się pierwsze wykłady, nikt nie myślał o kryzysie w takiej skali. Zaskakuje więc aktualność wszystkich tematów zamieszczonych w książce. Wyrażam przekonanie, że jest ona ważnym głosem w dyskusji o wyzwaniach dla ekonomii w warunkach kryzysu.

[[[separator]]]

WSTĘP (Irena Lichniak)

 

1. NIEKOMPLETNY PROCES GLOBALIZACJI I JEGO SKUTKI (Władysław Szymański)

1.1. Wprowadzenie

1.2. Niekompletność ekonomiczna i polityczna

1.3. Narastanie bariery ekologicznej

1.4. Globalizacja bez podmiotu identyfikującego i dbającego o interes globalny oraz załamanie równowagi w sferze realizacji interesów

1.5. Dominacja racjonalności mikroekonomicznej i narastanie błędu złożenia

1.6. Skutki wynikające z możliwości nadrabiania dystansu rozwojowego przez kraje o dużej populacji, takie jak Chiny i Indie

Bibliografia

 

2. GLOBALNE DOBRA PUBLICZNE A PAŃSTWA NARODOWE (Jerzy Kleer)

2.1. Wprowadzenie

2.2. Co to są globalne dobra publiczne?

2.3. Kiedy i dlaczego pojawiły się globalne dobra publiczne?

2.4. Krajowe i globalne dobra publiczne

2.5. Kategorie globalnych dóbr publicznych

2.6. Podsumowanie

Bibliografia

 

3. HIPOTEZA PRZEMIENNOŚCI RYNKÓW (Andrzej Szablewski)

3.1. Wprowadzenie

3.2. Ekspansja rynków kapitałowych - lata 90. XX w.

3.3. Konkluzje

Bibliografia

 

4. NOWY WYMIAR GLOBALNEGO KRYZYSU FINANSOWEGO (Leszek Pawłowicz)

4.1. Kryzys czy katastrofa systemu bankowego?

4.2. Utrata reputacji przez agencje ratingowe

4.3. Nadmierny poziom lewarowania

4.4. Koszty odbudowy zaufania

4.5. Dokapitalizowanie z perspektywy kraju goszczącego

4.6. Trudności na rynku finansowym krajów goszczących

4.7. Rola nadzoru kraju goszczącego

Bibliografia

 

5. KRYZYS BANKU A INTERWENCJE PAŃSTWA (Piotr Masiukiewicz)

5.1. Wprowadzenie

5.2. Doktryna dobra publicznego w bankowości

5.3. Nowe uwarunkowania i czynniki eskalacji kryzysu w sektorze bankowym

5.4. Przegląd instrumentów sanacji stosowanych w kryzysie subprime

5.5. Koncepcje walki z kryzysem

5.6. Działania antykryzysowe w Polsce

5.7. Wnioski

Bibliografia

 

6. PERSPEKTYWY RYNKU FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH W POLSCE (Sebastian Buczek)

6.1. Wprowadzenie

6.2. Podstawy prawne funkcjonowania funduszy inwestycyjnych w Polsce

6.3. Rozwój funduszy inwestycyjnych w Polsce

6.4. Zaostrzenie konkurencji

6.5. Większa dywersyfikacja

6.6. Otwarta architektura w bankach

6.7. Obniżanie poziomu opłat za zarządzanie

6.8. Podsumowanie

Bibliografia

 

7. OFFSHORING USŁUG SEKTORA IT (Barbara Liberska)

7.1. Rozwój offshoringu usług informacyjnych - nowa faza globalizacji

7.2. Kategorie usług offshoringowych

7.3. Wybór lokalizacji offshoringu usług

7.4. Globalne tendencje w przenoszeniu usług IT

7.5. Indie liderem w świadczeniu usług informacyjnych na globalne rynki

7.6. Atrakcyjność Polski na globalnym rynku offshoringu usług IT

7.7. Wnioski

Bibliografia

 

8. ZAMIANA DŁUGÓW NA OCHRONĘ ŚRODOWISKA (Stanisław Sitnicki)

8.1. Wprowadzenie

8.2. Idea i praktyka konwersji długów na inwestycje ekologiczne

8.3. Ekokonwersja w Polsce - kształt i zadania Fundacji EkoFundusz

8.4. Mechanizm programowania oraz selekcji i realizacji inwestycji

8.5. Efekty programu ekokonwersji

8.6. Możliwość replikowania polskiego przykładu ekokonwersji

Bibliografia

 

9. BANKRUCTWA - GLOBALNY EFEKT DOMINA (Elżbieta Mączyńska)

9.1. Wprowadzenie

9.2. Istota i funkcje bankructwa. Bankructwa jako katharsis i szansa naprawy (?)

9.3. Bankructwa przedsiębiorstw - niedostosowanie do przyszłości. Wyzwania strategiczne

9.4. Bankructwa jako następstwo przełomu cywilizacyjnego

9.5. Bankructwa a cykle koniunkturalne

9.6. Meandry statystyki upadłości

9.7. Prawo upadłościowe i naprawcze w praktyce. Wstępne wyniki badań. Syndrom hieny

9.8. Aspekty instytucjonalne. Wzorce: ABI

9.9. Prawo upadłościowe w aspekcie globalnym - konkurowanie państw

9.10. Podsumowanie

Bibliografia

 

10. GRY O PRZYSZŁOŚĆ - WIELOPODMIOTOWE I GENERACYJNE (Lech W. Zacher)

10.1. Wprowadzenie

10.2. Gry i ich niektóre cechy

10.3. Gra i gracze - zmieniające się charakterystyki i konteksty

10.4. Generacyjność

10.5. Tubylec cyfrowy jako nowy aktor gry o przyszłość

10.6. Podsumowanie

Bibliografia

 

11. GLOBALIZACJA JAKO POLARYZACJA W SKALI GLOBALNEJ (Przemysław Wielgosz)

11.1. Wszystkie maski globalizacji

11.2. Oszałamiająca statystyka

11.3. Finansowanie ekspansji

11.4. Fałszywy uniwersalizm

11.5. Długa historia globalizacji

11.6. Nowy imperializm

11.7. Wielka niewiadoma

 

12. CZEMU OPCJA SOCJALDEMOKRATYCZNA PONIOSŁA KLĘSKĘ (Tadeusz Kowalik)

12.1. Imitacja wzorca neoliberalnego po 1989 r.

12.2. Zignorowana lekcja szwedzka

12.3. Brusa-Łaskiego oraz Kornaia alternatywne opcje transformacji

12.4. Emocje i idee rządzą światem

12.5. Wyobraźnia ekonomiczna starych i nowych elit politycznych

12.6. Podsumowanie

Bibliografia

 

13. NOWE ZASADY EKONOMII ROZWOJU (Grzegorz W. Kołodko)

13.1. Proces wzrostu i rozwoju w przyszłości

13.2. Koincydencji teoria rozwoju

13.3. Potrzeba tworzenia nowych reguł gry o przyszłość

Bibliografia

Opis

Wydanie: I
Rok wydania: 2009
Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza
Oprawa: twarda
Format: B5
Liczba stron: 218

Wstęp

Żyjemy w czasie zamętu związanego z kryzysem, który ze Stanów Zjednoczonych rozlał się po całym świecie. Ze sfery finansowej przeniósł się do sfery realnej i rozprzestrzenia się dalej na sferę społeczną i polityczną. Światowy kryzys jest, co zrozumiałe, dominującym tematem dyskusji akademickiej, eksperckiej i medialnej. Nikt już nie ma wątpliwości, że jest to kryzys o wymiarze globalnym, kryzys systemowy o fundamentalnym znaczeniu.

Zagrożenie kryzysem to jeden z wątków w toczącej się od wielu lat debacie o globalizacji. Zwracano w niej uwagę na nieuchronność kryzysu w sytuacji, gdy świat finansów światowych jest całkowicie oderwany od realnej gospodarki, gdy wzrasta podatność gospodarki poszczególnych krajów na ataki spekulacyjne, gdy konsekwencją zakłócenia mechanizmu kształtowania kursów walutowych i tworzenia rezerw jest destabilizacja ekonomiczna krajów. Groźbę kryzysu gospodarczego upatrywano w niekompletności procesu globalizacji, który powoduje, że na globalnym rynku nie ma arbitra i nie obowiązują żadne reguły gry. Rozpad ładu świata opartego na kontroli państwa, pozbawionego skutecznej koordynacji, prowadzi do żywiołowości i chaosu.

Groźbę kryzysu wiązano też z nieuchronnością załamania neoliberalnego modelu gospodarki: niespójnego, konfliktogennego, bo powodującego narastanie ekonomicznego rozwarstwienia społeczeństwa, ignorującego kulturowe uwarunkowania funkcjonowania i rozwoju gospodarki i społeczeństwa. Uważa się więc, że głównym odpowiedzialnym za kryzys jest neoliberalizm, a brak reakcji na wciąż nadymany balon spekulacyjny jest niewybaczalnym jego (neoliberalizmu) błędem. Wyrażane są opinie, że kryzys kompromituje ten model gospodarki i oznacza początek końca doktryny neoliberalnej.

Globalizacja nie zniszczyła zróżnicowania systemów gospodarczych. Zróżnicowana pod względem systemowym jest Unia Europejska. Różne jest też podejście w poszczególnych krajach do działań antykryzysowych. W Polsce w działaniach tych widoczne jest podejście neoliberalne, nie korzysta się z doświadczeń krajów, które w przeszłości umiejętnie wychodziły z kryzysu, łącząc to z modernizacją gospodarki. Skutków kryzysu nie da się uniknąć, ale można i trzeba je zmniejszać oraz im przeciwdziałać za pomocą instrumentów polityki budżetowej i pieniężnej. Przyglądanie się i bierne oczekiwanie na rozwój sytuacji oznacza otwarcie się na dotkliwsze skutki kryzysu.

W czasie zamętu nasilają się bankructwa przedsiębiorstw. W zglobalizowanej gospodarce ich następstwa mogą być bardzo poważne, bo wywołują one globalny efekt domina. Jakkolwiek podłoże upadłości i bankructw w warunkach obecnego kryzysu ma głównie charakter etyczny, to są one następstwem niedostosowania do przyszłości, braku w przedsiębiorstwach strategii rozwojowych. Tymczasem niepewność związana z burzliwym tempem i zakresem zmian nie sprzyja długookresowym strategiom. W trosce o poprawę racjonalności decyzji podejmowanych na różnych szczeblach zarządzania i rządzenia trzeba postulować w tych warunkach tworzenie i rozwój sieci badań prognostycznych. W Polsce nie ma żadnego ośrodka studiów strategicznych, nikt też nie koordynuje prowadzonych w kilku ośrodkach badań nad bankructwami i upadłościami oraz systemami wczesnego ostrzegania. Inna sprawa, że pomimo efektu domina upadłości, czyni się zbyt mało w skali globalnej, aby je ucywilizować.

Szczególną rolę w gospodarce odgrywa sektor bankowy. Konsekwencje ekonomiczne, a zwłaszcza społeczne kryzysów bankowych i kryzysów pojedynczych banków powodują, że bezpieczeństwo systemu finansowego staje się dobrem publicznym. Konieczne jest zatem stworzenie międzynarodowej sieci bezpieczeństwa finansowego i krajowego systemu bezpieczeństwa finansowego poprzez właściwe regulacje rynku i nadzór nad bankami oraz określenie zasad interwencji w sytuacjach kryzysowych. Potrzeba też więcej samoregulacji, a przede wszystkim etyki. Są to warunki niezbędne do przywrócenia zaufania publicznego do banków i innych instytucji finansowych.

Czy kolejne sytuacje kryzysowe z ich złożonymi uwarunkowaniami wpłyną na korektę systemu gospodarczego, czy spowodują odejście od kanonów obecnych w naukach ekonomicznych? Prawdopodobnie nie. Ale zmienia się widzenie świata. Dostrzega się przede wszystkim, że długofalowy rozwój społeczno-gospodarczy polega na permanentnych zmianach układu obejmującego środowisko, kulturę, politykę, społeczeństwo, gospodarkę i technologię, następujących pod wpływem trzech uwarunkowań, a mianowicie wartości, kultury i polityki. Redefiniuje się podstawowe problemy gospodarki światowej, wskazując na nierównowagę ludnościową, nierównowagę ekonomiczną, ograniczoność zasobów i narastanie bariery ekologicznej. Stawia się pytania o sens globalizacji i sposoby koordynacji, które dzięki rozstrzyganiu sprzecznych interesów pozwoliłyby dostosować się do niej z dodatnim saldem korzyści i kosztów.

Coraz więcej warunków skłania do patrzenia w przyszłość (a wręcz je wymusza). Aby jednak ekonomia potrafiła mówić o przyszłości, musi spojrzeć na problemy ekonomiczne z perspektywy innych nauk. Droga do poszukiwania nowej teorii prowadzi przez interdyscyplinarną analizę i syntezę współczesnych procesów, połączoną z badaniem rozwoju i ewolucji cywilizacji.

Zasygnalizowane problemy podejmują autorzy przedkładanej Państwu książki. Jest ona pokłosiem wykładów publicznych, wygłoszonych w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie w latach 2007-2009. Pierwszy wykład odbył się 21 lutego 2007 r.

Cykl wykładów został zorganizowany przez Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie i Instytut Przedsiębiorstwa. Celem pomysłodawców projektu - profesorów Andrzeja Hermana, Dziekana Kolegium, i Ireny Lichniak, Dyrektora Instytutu - była popularyzacja wyników badań nad współczesnym przedsiębiorstwem funkcjonującym w warunkach globalizacji i radykalnie zmieniającej się architektury gospodarki światowej, narastającej konkurencji, wzrostu znaczenia rozwoju regionalnego i lokalnego, budowania gospodarki opartej na wiedzy, prowadzonych w KNoP oraz w innych ośrodkach naukowych w kraju i na świecie.

Inicjatywa ta wpisuje się też w działania Kolegium i Instytutu na rzecz tworzenia środowiska naukowego, niezbędnego do prowadzenia poważnych badań i związanych z nimi dyskusji naukowych. Chodziło nam o stworzenie forum informacji o badaniach prowadzonych w uczelni przez poszczególnych pracowników, katedry, zespoły badawcze, instytuty, a także o badaniach w innych ośrodkach naukowych.

Chodziło nam również o stworzenie miejsca dysput o ważnych publikacjach, z udziałem przedstawicieli szerokiego środowiska naukowego, doktorantów, studentów, praktyków gospodarczych, publicystów. Bez dyskusji naukowej i bez środowiska naukowego nie ma dobrej uczelni. Środowiskowe dyskusje naukowe powinny sprzyjać integracji badań oraz tworzeniu międzykatedralnych zespołów badawczych. Łączenie w zespoły badawcze osób o podobnych zainteresowaniach i tworzenie zespołów interdyscyplinarnych pozwala zwykle na intensyfikację badań i osiąganie efektu synergii.

Inicjatywa ta nawiązuje do tradycji wykładów publicznych w Szkole Głównej Handlowej, zorganizowanych przez profesor Barbarę Prandecką, gdy pełniła ona funkcję prorektora Szkoły. Niestety wykłady te nie zostały opublikowane i dlatego to ważne w historii Szkoły przedsięwzięcie popada w niepamięć.

Udało się nam pozyskać do współpracy wybitnych badaczy i wykładowców. Wykłady wpisały się trwale w kalendarz ważnych wydarzeń w SGH. Sale wykładowe są pełne. W wykładach uczestniczą wszystkie osoby zainteresowane, stale poszerza się grono publiczności spoza środowiska naukowego. A dzieje się tak dlatego, że na afiszach znaleźć można aktualne i ważne tematy oraz nazwiska znanych i cenionych wykładowców. Serdecznie dziękuję Im za współpracę, za wygłoszenie wykładów i przygotowanie tekstów do niniejszej książki. Chcemy, żeby pozostał po nich trwały ślad.

W czasie, gdy odbywały się pierwsze wykłady, nikt nie myślał o kryzysie w takiej skali. Zaskakuje więc aktualność wszystkich tematów zamieszczonych w książce. Wyrażam przekonanie, że jest ona ważnym głosem w dyskusji o wyzwaniach dla ekonomii w warunkach kryzysu.

Spis treści

WSTĘP (Irena Lichniak)

 

1. NIEKOMPLETNY PROCES GLOBALIZACJI I JEGO SKUTKI (Władysław Szymański)

1.1. Wprowadzenie

1.2. Niekompletność ekonomiczna i polityczna

1.3. Narastanie bariery ekologicznej

1.4. Globalizacja bez podmiotu identyfikującego i dbającego o interes globalny oraz załamanie równowagi w sferze realizacji interesów

1.5. Dominacja racjonalności mikroekonomicznej i narastanie błędu złożenia

1.6. Skutki wynikające z możliwości nadrabiania dystansu rozwojowego przez kraje o dużej populacji, takie jak Chiny i Indie

Bibliografia

 

2. GLOBALNE DOBRA PUBLICZNE A PAŃSTWA NARODOWE (Jerzy Kleer)

2.1. Wprowadzenie

2.2. Co to są globalne dobra publiczne?

2.3. Kiedy i dlaczego pojawiły się globalne dobra publiczne?

2.4. Krajowe i globalne dobra publiczne

2.5. Kategorie globalnych dóbr publicznych

2.6. Podsumowanie

Bibliografia

 

3. HIPOTEZA PRZEMIENNOŚCI RYNKÓW (Andrzej Szablewski)

3.1. Wprowadzenie

3.2. Ekspansja rynków kapitałowych - lata 90. XX w.

3.3. Konkluzje

Bibliografia

 

4. NOWY WYMIAR GLOBALNEGO KRYZYSU FINANSOWEGO (Leszek Pawłowicz)

4.1. Kryzys czy katastrofa systemu bankowego?

4.2. Utrata reputacji przez agencje ratingowe

4.3. Nadmierny poziom lewarowania

4.4. Koszty odbudowy zaufania

4.5. Dokapitalizowanie z perspektywy kraju goszczącego

4.6. Trudności na rynku finansowym krajów goszczących

4.7. Rola nadzoru kraju goszczącego

Bibliografia

 

5. KRYZYS BANKU A INTERWENCJE PAŃSTWA (Piotr Masiukiewicz)

5.1. Wprowadzenie

5.2. Doktryna dobra publicznego w bankowości

5.3. Nowe uwarunkowania i czynniki eskalacji kryzysu w sektorze bankowym

5.4. Przegląd instrumentów sanacji stosowanych w kryzysie subprime

5.5. Koncepcje walki z kryzysem

5.6. Działania antykryzysowe w Polsce

5.7. Wnioski

Bibliografia

 

6. PERSPEKTYWY RYNKU FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH W POLSCE (Sebastian Buczek)

6.1. Wprowadzenie

6.2. Podstawy prawne funkcjonowania funduszy inwestycyjnych w Polsce

6.3. Rozwój funduszy inwestycyjnych w Polsce

6.4. Zaostrzenie konkurencji

6.5. Większa dywersyfikacja

6.6. Otwarta architektura w bankach

6.7. Obniżanie poziomu opłat za zarządzanie

6.8. Podsumowanie

Bibliografia

 

7. OFFSHORING USŁUG SEKTORA IT (Barbara Liberska)

7.1. Rozwój offshoringu usług informacyjnych - nowa faza globalizacji

7.2. Kategorie usług offshoringowych

7.3. Wybór lokalizacji offshoringu usług

7.4. Globalne tendencje w przenoszeniu usług IT

7.5. Indie liderem w świadczeniu usług informacyjnych na globalne rynki

7.6. Atrakcyjność Polski na globalnym rynku offshoringu usług IT

7.7. Wnioski

Bibliografia

 

8. ZAMIANA DŁUGÓW NA OCHRONĘ ŚRODOWISKA (Stanisław Sitnicki)

8.1. Wprowadzenie

8.2. Idea i praktyka konwersji długów na inwestycje ekologiczne

8.3. Ekokonwersja w Polsce - kształt i zadania Fundacji EkoFundusz

8.4. Mechanizm programowania oraz selekcji i realizacji inwestycji

8.5. Efekty programu ekokonwersji

8.6. Możliwość replikowania polskiego przykładu ekokonwersji

Bibliografia

 

9. BANKRUCTWA - GLOBALNY EFEKT DOMINA (Elżbieta Mączyńska)

9.1. Wprowadzenie

9.2. Istota i funkcje bankructwa. Bankructwa jako katharsis i szansa naprawy (?)

9.3. Bankructwa przedsiębiorstw - niedostosowanie do przyszłości. Wyzwania strategiczne

9.4. Bankructwa jako następstwo przełomu cywilizacyjnego

9.5. Bankructwa a cykle koniunkturalne

9.6. Meandry statystyki upadłości

9.7. Prawo upadłościowe i naprawcze w praktyce. Wstępne wyniki badań. Syndrom hieny

9.8. Aspekty instytucjonalne. Wzorce: ABI

9.9. Prawo upadłościowe w aspekcie globalnym - konkurowanie państw

9.10. Podsumowanie

Bibliografia

 

10. GRY O PRZYSZŁOŚĆ - WIELOPODMIOTOWE I GENERACYJNE (Lech W. Zacher)

10.1. Wprowadzenie

10.2. Gry i ich niektóre cechy

10.3. Gra i gracze - zmieniające się charakterystyki i konteksty

10.4. Generacyjność

10.5. Tubylec cyfrowy jako nowy aktor gry o przyszłość

10.6. Podsumowanie

Bibliografia

 

11. GLOBALIZACJA JAKO POLARYZACJA W SKALI GLOBALNEJ (Przemysław Wielgosz)

11.1. Wszystkie maski globalizacji

11.2. Oszałamiająca statystyka

11.3. Finansowanie ekspansji

11.4. Fałszywy uniwersalizm

11.5. Długa historia globalizacji

11.6. Nowy imperializm

11.7. Wielka niewiadoma

 

12. CZEMU OPCJA SOCJALDEMOKRATYCZNA PONIOSŁA KLĘSKĘ (Tadeusz Kowalik)

12.1. Imitacja wzorca neoliberalnego po 1989 r.

12.2. Zignorowana lekcja szwedzka

12.3. Brusa-Łaskiego oraz Kornaia alternatywne opcje transformacji

12.4. Emocje i idee rządzą światem

12.5. Wyobraźnia ekonomiczna starych i nowych elit politycznych

12.6. Podsumowanie

Bibliografia

 

13. NOWE ZASADY EKONOMII ROZWOJU (Grzegorz W. Kołodko)

13.1. Proces wzrostu i rozwoju w przyszłości

13.2. Koincydencji teoria rozwoju

13.3. Potrzeba tworzenia nowych reguł gry o przyszłość

Bibliografia

Opinie

Twoja ocena:
Wydanie: I
Rok wydania: 2009
Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza
Oprawa: twarda
Format: B5
Liczba stron: 218

Żyjemy w czasie zamętu związanego z kryzysem, który ze Stanów Zjednoczonych rozlał się po całym świecie. Ze sfery finansowej przeniósł się do sfery realnej i rozprzestrzenia się dalej na sferę społeczną i polityczną. Światowy kryzys jest, co zrozumiałe, dominującym tematem dyskusji akademickiej, eksperckiej i medialnej. Nikt już nie ma wątpliwości, że jest to kryzys o wymiarze globalnym, kryzys systemowy o fundamentalnym znaczeniu.

Zagrożenie kryzysem to jeden z wątków w toczącej się od wielu lat debacie o globalizacji. Zwracano w niej uwagę na nieuchronność kryzysu w sytuacji, gdy świat finansów światowych jest całkowicie oderwany od realnej gospodarki, gdy wzrasta podatność gospodarki poszczególnych krajów na ataki spekulacyjne, gdy konsekwencją zakłócenia mechanizmu kształtowania kursów walutowych i tworzenia rezerw jest destabilizacja ekonomiczna krajów. Groźbę kryzysu gospodarczego upatrywano w niekompletności procesu globalizacji, który powoduje, że na globalnym rynku nie ma arbitra i nie obowiązują żadne reguły gry. Rozpad ładu świata opartego na kontroli państwa, pozbawionego skutecznej koordynacji, prowadzi do żywiołowości i chaosu.

Groźbę kryzysu wiązano też z nieuchronnością załamania neoliberalnego modelu gospodarki: niespójnego, konfliktogennego, bo powodującego narastanie ekonomicznego rozwarstwienia społeczeństwa, ignorującego kulturowe uwarunkowania funkcjonowania i rozwoju gospodarki i społeczeństwa. Uważa się więc, że głównym odpowiedzialnym za kryzys jest neoliberalizm, a brak reakcji na wciąż nadymany balon spekulacyjny jest niewybaczalnym jego (neoliberalizmu) błędem. Wyrażane są opinie, że kryzys kompromituje ten model gospodarki i oznacza początek końca doktryny neoliberalnej.

Globalizacja nie zniszczyła zróżnicowania systemów gospodarczych. Zróżnicowana pod względem systemowym jest Unia Europejska. Różne jest też podejście w poszczególnych krajach do działań antykryzysowych. W Polsce w działaniach tych widoczne jest podejście neoliberalne, nie korzysta się z doświadczeń krajów, które w przeszłości umiejętnie wychodziły z kryzysu, łącząc to z modernizacją gospodarki. Skutków kryzysu nie da się uniknąć, ale można i trzeba je zmniejszać oraz im przeciwdziałać za pomocą instrumentów polityki budżetowej i pieniężnej. Przyglądanie się i bierne oczekiwanie na rozwój sytuacji oznacza otwarcie się na dotkliwsze skutki kryzysu.

W czasie zamętu nasilają się bankructwa przedsiębiorstw. W zglobalizowanej gospodarce ich następstwa mogą być bardzo poważne, bo wywołują one globalny efekt domina. Jakkolwiek podłoże upadłości i bankructw w warunkach obecnego kryzysu ma głównie charakter etyczny, to są one następstwem niedostosowania do przyszłości, braku w przedsiębiorstwach strategii rozwojowych. Tymczasem niepewność związana z burzliwym tempem i zakresem zmian nie sprzyja długookresowym strategiom. W trosce o poprawę racjonalności decyzji podejmowanych na różnych szczeblach zarządzania i rządzenia trzeba postulować w tych warunkach tworzenie i rozwój sieci badań prognostycznych. W Polsce nie ma żadnego ośrodka studiów strategicznych, nikt też nie koordynuje prowadzonych w kilku ośrodkach badań nad bankructwami i upadłościami oraz systemami wczesnego ostrzegania. Inna sprawa, że pomimo efektu domina upadłości, czyni się zbyt mało w skali globalnej, aby je ucywilizować.

Szczególną rolę w gospodarce odgrywa sektor bankowy. Konsekwencje ekonomiczne, a zwłaszcza społeczne kryzysów bankowych i kryzysów pojedynczych banków powodują, że bezpieczeństwo systemu finansowego staje się dobrem publicznym. Konieczne jest zatem stworzenie międzynarodowej sieci bezpieczeństwa finansowego i krajowego systemu bezpieczeństwa finansowego poprzez właściwe regulacje rynku i nadzór nad bankami oraz określenie zasad interwencji w sytuacjach kryzysowych. Potrzeba też więcej samoregulacji, a przede wszystkim etyki. Są to warunki niezbędne do przywrócenia zaufania publicznego do banków i innych instytucji finansowych.

Czy kolejne sytuacje kryzysowe z ich złożonymi uwarunkowaniami wpłyną na korektę systemu gospodarczego, czy spowodują odejście od kanonów obecnych w naukach ekonomicznych? Prawdopodobnie nie. Ale zmienia się widzenie świata. Dostrzega się przede wszystkim, że długofalowy rozwój społeczno-gospodarczy polega na permanentnych zmianach układu obejmującego środowisko, kulturę, politykę, społeczeństwo, gospodarkę i technologię, następujących pod wpływem trzech uwarunkowań, a mianowicie wartości, kultury i polityki. Redefiniuje się podstawowe problemy gospodarki światowej, wskazując na nierównowagę ludnościową, nierównowagę ekonomiczną, ograniczoność zasobów i narastanie bariery ekologicznej. Stawia się pytania o sens globalizacji i sposoby koordynacji, które dzięki rozstrzyganiu sprzecznych interesów pozwoliłyby dostosować się do niej z dodatnim saldem korzyści i kosztów.

Coraz więcej warunków skłania do patrzenia w przyszłość (a wręcz je wymusza). Aby jednak ekonomia potrafiła mówić o przyszłości, musi spojrzeć na problemy ekonomiczne z perspektywy innych nauk. Droga do poszukiwania nowej teorii prowadzi przez interdyscyplinarną analizę i syntezę współczesnych procesów, połączoną z badaniem rozwoju i ewolucji cywilizacji.

Zasygnalizowane problemy podejmują autorzy przedkładanej Państwu książki. Jest ona pokłosiem wykładów publicznych, wygłoszonych w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie w latach 2007-2009. Pierwszy wykład odbył się 21 lutego 2007 r.

Cykl wykładów został zorganizowany przez Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie i Instytut Przedsiębiorstwa. Celem pomysłodawców projektu - profesorów Andrzeja Hermana, Dziekana Kolegium, i Ireny Lichniak, Dyrektora Instytutu - była popularyzacja wyników badań nad współczesnym przedsiębiorstwem funkcjonującym w warunkach globalizacji i radykalnie zmieniającej się architektury gospodarki światowej, narastającej konkurencji, wzrostu znaczenia rozwoju regionalnego i lokalnego, budowania gospodarki opartej na wiedzy, prowadzonych w KNoP oraz w innych ośrodkach naukowych w kraju i na świecie.

Inicjatywa ta wpisuje się też w działania Kolegium i Instytutu na rzecz tworzenia środowiska naukowego, niezbędnego do prowadzenia poważnych badań i związanych z nimi dyskusji naukowych. Chodziło nam o stworzenie forum informacji o badaniach prowadzonych w uczelni przez poszczególnych pracowników, katedry, zespoły badawcze, instytuty, a także o badaniach w innych ośrodkach naukowych.

Chodziło nam również o stworzenie miejsca dysput o ważnych publikacjach, z udziałem przedstawicieli szerokiego środowiska naukowego, doktorantów, studentów, praktyków gospodarczych, publicystów. Bez dyskusji naukowej i bez środowiska naukowego nie ma dobrej uczelni. Środowiskowe dyskusje naukowe powinny sprzyjać integracji badań oraz tworzeniu międzykatedralnych zespołów badawczych. Łączenie w zespoły badawcze osób o podobnych zainteresowaniach i tworzenie zespołów interdyscyplinarnych pozwala zwykle na intensyfikację badań i osiąganie efektu synergii.

Inicjatywa ta nawiązuje do tradycji wykładów publicznych w Szkole Głównej Handlowej, zorganizowanych przez profesor Barbarę Prandecką, gdy pełniła ona funkcję prorektora Szkoły. Niestety wykłady te nie zostały opublikowane i dlatego to ważne w historii Szkoły przedsięwzięcie popada w niepamięć.

Udało się nam pozyskać do współpracy wybitnych badaczy i wykładowców. Wykłady wpisały się trwale w kalendarz ważnych wydarzeń w SGH. Sale wykładowe są pełne. W wykładach uczestniczą wszystkie osoby zainteresowane, stale poszerza się grono publiczności spoza środowiska naukowego. A dzieje się tak dlatego, że na afiszach znaleźć można aktualne i ważne tematy oraz nazwiska znanych i cenionych wykładowców. Serdecznie dziękuję Im za współpracę, za wygłoszenie wykładów i przygotowanie tekstów do niniejszej książki. Chcemy, żeby pozostał po nich trwały ślad.

W czasie, gdy odbywały się pierwsze wykłady, nikt nie myślał o kryzysie w takiej skali. Zaskakuje więc aktualność wszystkich tematów zamieszczonych w książce. Wyrażam przekonanie, że jest ona ważnym głosem w dyskusji o wyzwaniach dla ekonomii w warunkach kryzysu.

WSTĘP (Irena Lichniak)

 

1. NIEKOMPLETNY PROCES GLOBALIZACJI I JEGO SKUTKI (Władysław Szymański)

1.1. Wprowadzenie

1.2. Niekompletność ekonomiczna i polityczna

1.3. Narastanie bariery ekologicznej

1.4. Globalizacja bez podmiotu identyfikującego i dbającego o interes globalny oraz załamanie równowagi w sferze realizacji interesów

1.5. Dominacja racjonalności mikroekonomicznej i narastanie błędu złożenia

1.6. Skutki wynikające z możliwości nadrabiania dystansu rozwojowego przez kraje o dużej populacji, takie jak Chiny i Indie

Bibliografia

 

2. GLOBALNE DOBRA PUBLICZNE A PAŃSTWA NARODOWE (Jerzy Kleer)

2.1. Wprowadzenie

2.2. Co to są globalne dobra publiczne?

2.3. Kiedy i dlaczego pojawiły się globalne dobra publiczne?

2.4. Krajowe i globalne dobra publiczne

2.5. Kategorie globalnych dóbr publicznych

2.6. Podsumowanie

Bibliografia

 

3. HIPOTEZA PRZEMIENNOŚCI RYNKÓW (Andrzej Szablewski)

3.1. Wprowadzenie

3.2. Ekspansja rynków kapitałowych - lata 90. XX w.

3.3. Konkluzje

Bibliografia

 

4. NOWY WYMIAR GLOBALNEGO KRYZYSU FINANSOWEGO (Leszek Pawłowicz)

4.1. Kryzys czy katastrofa systemu bankowego?

4.2. Utrata reputacji przez agencje ratingowe

4.3. Nadmierny poziom lewarowania

4.4. Koszty odbudowy zaufania

4.5. Dokapitalizowanie z perspektywy kraju goszczącego

4.6. Trudności na rynku finansowym krajów goszczących

4.7. Rola nadzoru kraju goszczącego

Bibliografia

 

5. KRYZYS BANKU A INTERWENCJE PAŃSTWA (Piotr Masiukiewicz)

5.1. Wprowadzenie

5.2. Doktryna dobra publicznego w bankowości

5.3. Nowe uwarunkowania i czynniki eskalacji kryzysu w sektorze bankowym

5.4. Przegląd instrumentów sanacji stosowanych w kryzysie subprime

5.5. Koncepcje walki z kryzysem

5.6. Działania antykryzysowe w Polsce

5.7. Wnioski

Bibliografia

 

6. PERSPEKTYWY RYNKU FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH W POLSCE (Sebastian Buczek)

6.1. Wprowadzenie

6.2. Podstawy prawne funkcjonowania funduszy inwestycyjnych w Polsce

6.3. Rozwój funduszy inwestycyjnych w Polsce

6.4. Zaostrzenie konkurencji

6.5. Większa dywersyfikacja

6.6. Otwarta architektura w bankach

6.7. Obniżanie poziomu opłat za zarządzanie

6.8. Podsumowanie

Bibliografia

 

7. OFFSHORING USŁUG SEKTORA IT (Barbara Liberska)

7.1. Rozwój offshoringu usług informacyjnych - nowa faza globalizacji

7.2. Kategorie usług offshoringowych

7.3. Wybór lokalizacji offshoringu usług

7.4. Globalne tendencje w przenoszeniu usług IT

7.5. Indie liderem w świadczeniu usług informacyjnych na globalne rynki

7.6. Atrakcyjność Polski na globalnym rynku offshoringu usług IT

7.7. Wnioski

Bibliografia

 

8. ZAMIANA DŁUGÓW NA OCHRONĘ ŚRODOWISKA (Stanisław Sitnicki)

8.1. Wprowadzenie

8.2. Idea i praktyka konwersji długów na inwestycje ekologiczne

8.3. Ekokonwersja w Polsce - kształt i zadania Fundacji EkoFundusz

8.4. Mechanizm programowania oraz selekcji i realizacji inwestycji

8.5. Efekty programu ekokonwersji

8.6. Możliwość replikowania polskiego przykładu ekokonwersji

Bibliografia

 

9. BANKRUCTWA - GLOBALNY EFEKT DOMINA (Elżbieta Mączyńska)

9.1. Wprowadzenie

9.2. Istota i funkcje bankructwa. Bankructwa jako katharsis i szansa naprawy (?)

9.3. Bankructwa przedsiębiorstw - niedostosowanie do przyszłości. Wyzwania strategiczne

9.4. Bankructwa jako następstwo przełomu cywilizacyjnego

9.5. Bankructwa a cykle koniunkturalne

9.6. Meandry statystyki upadłości

9.7. Prawo upadłościowe i naprawcze w praktyce. Wstępne wyniki badań. Syndrom hieny

9.8. Aspekty instytucjonalne. Wzorce: ABI

9.9. Prawo upadłościowe w aspekcie globalnym - konkurowanie państw

9.10. Podsumowanie

Bibliografia

 

10. GRY O PRZYSZŁOŚĆ - WIELOPODMIOTOWE I GENERACYJNE (Lech W. Zacher)

10.1. Wprowadzenie

10.2. Gry i ich niektóre cechy

10.3. Gra i gracze - zmieniające się charakterystyki i konteksty

10.4. Generacyjność

10.5. Tubylec cyfrowy jako nowy aktor gry o przyszłość

10.6. Podsumowanie

Bibliografia

 

11. GLOBALIZACJA JAKO POLARYZACJA W SKALI GLOBALNEJ (Przemysław Wielgosz)

11.1. Wszystkie maski globalizacji

11.2. Oszałamiająca statystyka

11.3. Finansowanie ekspansji

11.4. Fałszywy uniwersalizm

11.5. Długa historia globalizacji

11.6. Nowy imperializm

11.7. Wielka niewiadoma

 

12. CZEMU OPCJA SOCJALDEMOKRATYCZNA PONIOSŁA KLĘSKĘ (Tadeusz Kowalik)

12.1. Imitacja wzorca neoliberalnego po 1989 r.

12.2. Zignorowana lekcja szwedzka

12.3. Brusa-Łaskiego oraz Kornaia alternatywne opcje transformacji

12.4. Emocje i idee rządzą światem

12.5. Wyobraźnia ekonomiczna starych i nowych elit politycznych

12.6. Podsumowanie

Bibliografia

 

13. NOWE ZASADY EKONOMII ROZWOJU (Grzegorz W. Kołodko)

13.1. Proces wzrostu i rozwoju w przyszłości

13.2. Koincydencji teoria rozwoju

13.3. Potrzeba tworzenia nowych reguł gry o przyszłość

Bibliografia

Napisz swoją opinię
Twoja ocena:
Szybka wysyłka zamówień
Kup online i odbierz na uczelni
Bezpieczne płatności
pixel