Ulubione
  1. Strona główna
  2. WŁASNOŚĆ I KONTROLA Perspektywa akcjonariuszy spółek publicznych

WŁASNOŚĆ I KONTROLA Perspektywa akcjonariuszy spółek publicznych

autor : Agata Adamska
50,00 zł
45,00 zł
/ szt.
Oszczędzasz 10 % ( 5,00 zł).
Autor: Agata Adamska
Kod produktu: 978-83-7378-831-2
50,00 zł
45,00 zł
/ szt.
Oszczędzasz 10 % ( 5,00 zł).
Dodaj do ulubionych
Łatwy zwrot towaru w ciągu 14 dni od zakupu bez podania przyczyny
WŁASNOŚĆ I KONTROLA Perspektywa akcjonariuszy spółek publicznych
WŁASNOŚĆ I KONTROLA Perspektywa akcjonariuszy spółek publicznych
[[[separator]]]

Wiek XXI rozpoczął się dekadą eskalacji zmienności w otoczeniu przedsiębiorstw. Jej narastanie było widoczne już w poprzednim stuleciu, jednak znaczący wzrost niestabilności nastąpił w latach 2007-2008 i kolejnych, gdy skutki wybuchu kryzysu finansowego silnie dotknęły sferę gospodarki realnej. W rezultacie "gospodarka podlega silnym turbulencjom i w coraz większym stopniu nabiera cech gospodarki nietrwałości"1. Formułowany jest też pogląd, że trend destabilizacji ma charakter trwały. Tymczasem "większość ludzi, także zarządzających przedsiębiorstwami, woli stany stabilne, znane i rozpoznane". Wobec niestabilności warunków otoczenia rośnie znaczenie czynników, które pozwalają na stabilizowanie sytuacji wewnątrz przedsiębiorstwa. Jednym z elementów wpływających na kształtowanie się tych czynników jest struktura własnościowa i związany z nią sposób sprawowania kontroli nad przedsiębiorstwami. Dotyczy to szczególnie takich przedsiębiorstw jak spółki publiczne, które ze względu na skalę swojego działania odgrywają ważną rolę w gospodarce globalnej, a skutki podejmowanych w nich decyzji mają często istotne znaczenie nie tylko dla nich samych. Własność i kontrola jako determinanty procesów decyzyjnych zachodzących w tego typu podmiotach mają zatem dużo szerszy zasięg, nie ograniczony tylko do danego przedsiębiorstwa.

Zagadnienia odnoszące się do własności i kontroli oraz ich wpływu na procesy decyzyjne są przedmiotem zainteresowania przedstawicieli nurtu ładu korporacyjnego (corporate governance). Mieści się on wprawdzie w ramach ekonomii instytucjonalnej, jednak budzi zainteresowanie reprezentantów także innych obszarów nauki - "w sprawie corporate governance wypowiadają się dziś badacze ze wszystkich dziedzin w naukach społecznych związanych z ekonomią, z zarządzaniem i prawem". Obserwowany wzrost zainteresowania tematyką ładu korporacyjnego spowodowany jest m.in. analizą przyczyn pojawiających się kryzysów, za wybuchy których w dużej mierze wini się niedostateczny nadzór nad działalnością spółek. Zdarzenia takie jak skandale korporacyjne z przełomu wieków, których symbolem stał się Enron, czy kryzys finansowy, którego symboliczny początek wiąże się z upadkiem Lehman Brothers, nie tylko wywołują dyskusje i rodzą krytykę istniejących instytucji, ale także powodują reakcję w postaci zmian w prawie oraz "miękkich" regulacjach zawartych w kodeksach dobrych praktyk. Zmiany te są często wprowadzane nie tylko w jednym kraju, ale za sprawą postępującej globalizacji rynków finansowych, również w szerszej skali. Prowadzi to z jednej strony do unifikacji rozwiązań z zakresu nadzoru korporacyjnego, z drugiej zaś do nieprzystosowania części tych rozwiązań do instytucji, które historycznie formowały się w poszczególnych krajach.

Mimo wielu przejawów konwergencji systemy ładu korporacyjnego na świecie nadal się różnią. Ważną rolę w ich kształtowaniu odgrywają bowiem czynniki mające znaczenie w skali lokalnej, takie jak uwarunkowania prawne, instytucjonalne oraz polityczne. Oddziaływanie na systemy corporate governance różnych czynników, zarówno tych o charakterze międzynarodowym, jak i tych lokalnych, wywołuje w nich zmiany, które nie mają jednak wspólnego, określonego kierunku. Oznacza to, że poszczególne systemy mogą podlegać wpływom powodującym zarówno ich unifikację w niektórych obszarach, jak i dalsze różnicowanie w innych. Jednym z obszarów zróżnicowania systemów ładu korporacyjnego jest struktura własności przedsiębiorstw. Powoduje ona, że w skali globalnej ukształtowały się różne odmiany systemu zamkniętego (insiderskie) i otwartego (outsiderskie). W systemie zamkniętym własność i kontrola skoncentrowane są w rękach jednego, dominującego akcjonariusza; w systemie otwartym natomiast własność jest rozproszona, kontrolę operacyjną sprawuje zarząd, a strategiczną rynki (m.in. rynek przejęć, rynek pracy menedżerów czy nawet rynki produktów). Te dwa modele są modelami skrajnymi - w większości krajów występuje system będący ich mieszanką.

Dla funkcjonowania przedsiębiorstw ważny jest nie tylko stopień koncentracji własności, ale również typ inwestorów mających największe udziały w spółkach. Typ inwestora decyduje m.in. o sposobie zarządzania, horyzoncie czasowym podejmowanych decyzji, narzędziach stymulowania efektywnych zachowań zarządu, zasadach alokacji wygenerowanej nadwyżki ekonomicznej. Istotna jest przy tym nie formalna własność, ale faktyczna kontrola sprawowana nad spółką publiczną. Kontrola ta polega na możliwości wywierania znaczącego wpływu na spółkę poprzez oddziaływanie na jej organy (walne zgromadzenie, radę nadzorczą lub zarząd). Przy założeniu funkcjonowania zasady proporcjonalności udział akcjonariusza w kontroli powinien odpowiadać jego udziałowi we własności. Zasada proporcjonalności jednak w praktyce nie działa. Już obserwacja sposobów podejmowania decyzji na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy pokazuje, że udział w głosach poszczególnych inwestorów nie odpowiada ich udziałowi w kapitale zakładowym. Można wyróżnić tu dwie grupy przyczyn. Pierwsza z nich wiąże się z poziomem aktywności akcjonariuszy. Inwestorzy mniejszościowi, zwłaszcza z pakietami akcji poniżej progu notyfikacji (5%) na ogół w ogóle nie biorą udziału w walnych zgromadzeniach, albo rejestrują tylko jedną akcję, wiedząc, że ich głosy nie mają praktycznego znaczenia w podejmowaniu uchwał. Takie zachowanie akcjonariuszy mniejszościowych powoduje, że siła głosów pozostałych współwłaścicieli jest większa niż wynika to z ich udziału w kapitale zakładowym. Skala tego efektu jest uzależniona od wielkości free f loatu. Druga grupa przyczyn łączy się z występowaniem w spółkach różnych mechanizmów wzmacniania kontroli właścicielskiej. Rozwiązania dostępne w tym zakresie zostały ukształtowane nieco inaczej w poszczególnych krajach i stanowią element specyfiki danego systemu ładu korporacyjnego. Problematyka konstrukcji i stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli nie doczekała się jeszcze w Polsce pogłębionych badań. Niniejsza książka ma wypełnić tę lukę.

Głównym celem książki jest rozpoznanie zakresu, sposobów i konsekwencji wzmacniania kontroli przez akcjonariuszy w polskich spółkach publicznych. Ze względu na złożoność problematyki badawczej przyjęto także następujące cele cząstkowe:

  • zidentyfikowanie mechanizmów wzmacniania kontroli możliwych do zastosowania w polskich spółkach publicznych,
  • określenie sposobu funkcjonowania i ograniczeń poszczególnych mechanizmów wzmacniania kontroli właścicielskiej,
  • ocena stosowania różnych mechanizmów wzmacniania kontroli właścicielskiej w polskich spółkach publicznych.

Postawiona została następująca teza: stosowanie na szeroką skalę mechanizmów wzmacniania kontroli przez akcjonariuszy mających największe udziały we własności poszczególnych polskich spółek publicznych nie wynika z aktualnych potrzeb w zakresie sprawowania nad nimi kontroli, lecz z dążenia do utrzymania tej kontroli także w sytuacji zmniejszenia się udziałów tych akcjonariuszy w kapitale zakładowym kontrolowanych spółek.

Przedstawiona teza była dowodzona poprzez dokonywaną w poszczególnych rozdziałach pracy weryfikację poniższych hipotez:

1. Stopień koncentracji własności w polskich spółkach jest wyższy niż w spółkach notowanych na dojrzałych rynkach (jako przykłady rynków dojrzałych wybrano rynki amerykański, brytyjski, japoński i niemiecki).

2. Wysoki stopień koncentracji własności w polskich spółkach wskazuje, że akcjonariusze mający największe udziały we własności poszczególnych podmiotów sprawują nad nimi kontrolę kapitałową.

3. Mimo wysokiego stopnia koncentracji własności występującego w polskich spółkach publicznych, w szerokim zakresie są w nich stosowane mechanizmy wzmacniania kontroli.

4. W wyniku stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli stopień jej koncentracji w polskich spółkach publicznych jest wyższy niż stopień koncentracji własności, co daje akcjonariuszom mającym największe udziały we własności poszczególnych spółek możliwość utrzymania nad nimi kontroli nawet w sytuacji zmniejszenia się udziału tych akcjonariuszy w kapitale zakładowym.

Dodatkowo zwrócono uwagę na problem konsekwencji stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli w kontekście ograniczania przez nie funkcjonowania zasady proporcjonalności. Dążenie do obrony tej zasady rodzi pokusę tworzenia regulacji redukujących możliwości wykorzystania naruszających ją mechanizmów.

Stanowią one jednak istotny element gry rynkowej, a próby ograniczania ich stosowania mogą nieść negatywne skutki. W sytuacji bowiem, gdy zmniejsza się możliwości wykorzystywania rozwiązań, które wprost naruszają zasadę proporcjonalności, następuje rozwój mechanizmów mniej transparentnych, ale równie skutecznych. Sposobem na eliminację potencjalnych negatywnych konsekwencji wynikających ze stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli powinno więc być raczej zwiększanie transparentności spółek oraz egzekwowanie odpowiedzialności za nadużycia, a nie rozszerzanie regulacji narzucających formalne respektowanie generalnej zasady.

Konstrukcja pracy została podporządkowana realizacji celów oraz weryfikacji hipotez. Punktem wyjścia stały się prezentowane w rozdziale 1. rozważania dotyczące instytucji własności. Prawo własności jako instytucja podlega wpływowi otoczenia, dostosowuje się i zmienia. Współczesne trendy związane z przemianami w funkcjonowaniu społeczeństw doprowadziły do powstania nowych bądź nasilenia się wcześniej uważanych za mniej typowe zjawisk w tym obszarze. Coraz częściej można zauważyć rezygnację z własności na rzecz dostępu do zasobów (co przejawia się w rozwoju różnego rodzaju form użytkowania rzeczy), postępujący podział (fragmentację) praw własności (zarówno na części ułamkowe, jak i poprzez rozdzielenie wiązki uprawnień między różne podmioty), zacieranie się granic między własnością prywatną i publiczną. W konsekwencji tych zmian współcześnie własność cechuje różny sposób określania jej praw i w związku z tym różny jest jej wpływ na zachowania przedsiębiorstw. Przemiany w podejściu do własności znalazły swoje odzwierciedlenie w rozwoju nowej ekonomii instytucjonalnej. "Klasyczna teoria instytucjonalna skupiała swoją uwagę na koncentracji władzy i jej zgubnych dla demokracji następstwach. Nowa teoria instytucjonalna bada mechanizmy oddzielenia władzy od kontroli nad zasobami".

[[[separator]]]

Wstęp

 

Rozdział 1. Własność spółek publicznych

1.1. Własność jako kategoria filozoficzna, prawna i ekonomiczna

1.1.1. Własność jako idea

1.1.2. Własność jako instytucja prawna

1.1.3. Własność jako instytucja ekonomiczna

1.2. Spółka publiczna jako przedmiot własności

1.2.1. Tworzenie spółek akcyjnych - od systemu oktrojowanego do systemu normatywnego

1.2.2. Cechy spółki publicznej

1.2.3. Wiązka praw własności akcjonariuszy spółki publicznej

1.2.4. Wykonywanie uprawnień własnościowych przez akcjonariuszy spółek publicznych

1.3. Kontrowersje wokół ekonomicznej własności spółek publicznych

1.3.1. Spółka publiczna jako przedsiębiorstwo w teorii ekonomii

1.3.2. Przedsiębiorstwo akcjonariuszy

1.3.3. Przedsiębiorstwo interesariuszy

1.3.4. Wspólna perspektywa beneficjentów działań przedsiębiorstwa

1.4. Własność spółek publicznych na współczesnych rynkach kapitałowych

1.4.1. Struktura własności spółek publicznych (zarys problemu)

1.4.2. Zróżnicowanie struktur własnościowych spółek publicznych w wybranych krajach

1.4.3. Ewolucja struktury własności polskich spółek publicznych

 

Rozdział 2. Uwarunkowania struktur własności polskich spółek publicznych

2.1. Struktury własności polskich spółek publicznych - przegląd wyników dotychczasowych badań

2.2. Struktury własności polskich spółek publicznych i ich determinanty - założenia badawcze

2.3. Charakterystyka badanych spółek

2.3.1. Rodowód spółek

2.3.2. Czas notowania akcji na rynku regulowanym

2.3.3. Rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej

2.3.4. Wartości rynkowe i księgowe

2.4. Charakterystyka akcjonariuszy badanych spółek

2.4.1. Klasyfikacja inwestorów

2.4.2. Pozycja inwestorów notyfikowanych w spółkach

2.5. Koncentracja własności polskich spółek publicznych

2.5.1. Udziały akcjonariuszy dysponujących największymi pakietami akcji

2.5.2. Udziały akcjonariuszy notyfikowanych

2.5.3. Koncentracja własności z uwzględnieniem wszystkich akcjonariuszy

2.5.4. Uwarunkowania koncentracji struktur własnościowych

2.6. Typowe i atypowe struktury własności

 

Rozdział 3. Kontrola nad spółkami publicznymi jako atrybut własności

3.1. Kontrola nad spółkami w świetle teorii corporate governance

3.1.1. Nadzór korporacyjny jako narzędzie kontroli nad spółkami

3.1.2. Kontrola nad spółkami jako element ładu korporacyjnego

3.2. Kontrola nad spółką publiczną - aspekty prawne

3.3. Mechanizm sprawowania kontroli nad spółką publiczną

3.3.1. Walne zgromadzenie akcjonariuszy

3.3.2. Rada nadzorcza

3.3.3. Uzupełniające elementy mechanizmu sprawowania kontroli

3.4. Efektywność kontroli nad spółką publiczną

3.4.1. Miary efektywności kontroli nad spółką

3.4.2. Koszty sprawowania kontroli

3.4.3. Prywatne korzyści kontroli

3.4.4. Koszty braku kontroli właścicielskiej

3.5. Mechanizmy wzmacniania kontroli właścicielskiej

3.6. Kontrola nad spółkami na współczesnych rynkach kapitałowych

 

Rozdział 4. Mechanizmy wzmacniania kontroli właścicielskiej w polskich spółkach publicznych

4.1. Zwiększanie kontroli poprzez koncentrację głosów

4.1.1. Akcje uprzywilejowane co do głosu

4.1.2. Akcje nieme

4.1.3. Nabywanie akcji własnych

4.1.4. Porozumienie akcjonariuszy

4.2. Zwiększanie kontroli poprzez wzmacnianie siły głosu

4.2.1. Ograniczenia zbywania i nabywania akcji

4.2.2. Ograniczenia wykonywania prawa głosu z akcji

4.2.3. Osobiste uprawnienia akcjonariuszy

4.2.4. Modyfikacje sposobu głosowania na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy

4.3. Ekonomiczne mechanizmy zwiększania kontroli kapitałowej

4.3.1. Cena emisyjna akcji

4.3.2. Obejmowanie akcji w zamian za aporty

4.3.3. Powiązania piramidowe i cyrkularne

4.4. Mechanizmy lewarowania kontroli w świetle wyników badań

4.4.1. Częstość stosowania poszczególnych mechanizmów

4.4.2. Współwystępowanie mechanizmów lewarowania kontroli w spółkach

4.4.3. Ocena stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli z punktu widzenia uczestników rynku kapitałowego

 

Rozdział 5. Własność a kontrola - empiryczna weryfikacja funkcjonowania zasady proporcjonalności w polskich spółkach publicznych

5.1. Ewolucja struktur kontroli nad spółkami publicznymi w Polsce

5.2. Struktury własności i kontroli polskich spółek publicznych - założenia badawcze

5.3. Koncentracja własności i kontroli polskich spółek publicznych

5.4. Kontrola przez dysponowanie głosami na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy

5.4.1. Koncentracja nominalnych udziałów w głosach u akcjonariuszy notyfikowanych

5.4.2. Posiadacz największego pakietu akcji jako akcjonariusz kontrolujący spółkę

5.4.3. Wpływ absencji akcjonariuszy na walnym zgromadzeniu na kontrolę nad spółkami publicznymi

5.5. Widoczny i ukryty wpływ mechanizmów lewarowania kontroli na pozycję największego akcjonariusza w spółce

 

Zakończenie

 

Bibliografia

 

Spis tabel

Opis

Wydanie: 1
Rok wydania: 2013
Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza
Oprawa: twarda
Format: B5
Liczba stron: 270

Wstęp

Wiek XXI rozpoczął się dekadą eskalacji zmienności w otoczeniu przedsiębiorstw. Jej narastanie było widoczne już w poprzednim stuleciu, jednak znaczący wzrost niestabilności nastąpił w latach 2007-2008 i kolejnych, gdy skutki wybuchu kryzysu finansowego silnie dotknęły sferę gospodarki realnej. W rezultacie "gospodarka podlega silnym turbulencjom i w coraz większym stopniu nabiera cech gospodarki nietrwałości"1. Formułowany jest też pogląd, że trend destabilizacji ma charakter trwały. Tymczasem "większość ludzi, także zarządzających przedsiębiorstwami, woli stany stabilne, znane i rozpoznane". Wobec niestabilności warunków otoczenia rośnie znaczenie czynników, które pozwalają na stabilizowanie sytuacji wewnątrz przedsiębiorstwa. Jednym z elementów wpływających na kształtowanie się tych czynników jest struktura własnościowa i związany z nią sposób sprawowania kontroli nad przedsiębiorstwami. Dotyczy to szczególnie takich przedsiębiorstw jak spółki publiczne, które ze względu na skalę swojego działania odgrywają ważną rolę w gospodarce globalnej, a skutki podejmowanych w nich decyzji mają często istotne znaczenie nie tylko dla nich samych. Własność i kontrola jako determinanty procesów decyzyjnych zachodzących w tego typu podmiotach mają zatem dużo szerszy zasięg, nie ograniczony tylko do danego przedsiębiorstwa.

Zagadnienia odnoszące się do własności i kontroli oraz ich wpływu na procesy decyzyjne są przedmiotem zainteresowania przedstawicieli nurtu ładu korporacyjnego (corporate governance). Mieści się on wprawdzie w ramach ekonomii instytucjonalnej, jednak budzi zainteresowanie reprezentantów także innych obszarów nauki - "w sprawie corporate governance wypowiadają się dziś badacze ze wszystkich dziedzin w naukach społecznych związanych z ekonomią, z zarządzaniem i prawem". Obserwowany wzrost zainteresowania tematyką ładu korporacyjnego spowodowany jest m.in. analizą przyczyn pojawiających się kryzysów, za wybuchy których w dużej mierze wini się niedostateczny nadzór nad działalnością spółek. Zdarzenia takie jak skandale korporacyjne z przełomu wieków, których symbolem stał się Enron, czy kryzys finansowy, którego symboliczny początek wiąże się z upadkiem Lehman Brothers, nie tylko wywołują dyskusje i rodzą krytykę istniejących instytucji, ale także powodują reakcję w postaci zmian w prawie oraz "miękkich" regulacjach zawartych w kodeksach dobrych praktyk. Zmiany te są często wprowadzane nie tylko w jednym kraju, ale za sprawą postępującej globalizacji rynków finansowych, również w szerszej skali. Prowadzi to z jednej strony do unifikacji rozwiązań z zakresu nadzoru korporacyjnego, z drugiej zaś do nieprzystosowania części tych rozwiązań do instytucji, które historycznie formowały się w poszczególnych krajach.

Mimo wielu przejawów konwergencji systemy ładu korporacyjnego na świecie nadal się różnią. Ważną rolę w ich kształtowaniu odgrywają bowiem czynniki mające znaczenie w skali lokalnej, takie jak uwarunkowania prawne, instytucjonalne oraz polityczne. Oddziaływanie na systemy corporate governance różnych czynników, zarówno tych o charakterze międzynarodowym, jak i tych lokalnych, wywołuje w nich zmiany, które nie mają jednak wspólnego, określonego kierunku. Oznacza to, że poszczególne systemy mogą podlegać wpływom powodującym zarówno ich unifikację w niektórych obszarach, jak i dalsze różnicowanie w innych. Jednym z obszarów zróżnicowania systemów ładu korporacyjnego jest struktura własności przedsiębiorstw. Powoduje ona, że w skali globalnej ukształtowały się różne odmiany systemu zamkniętego (insiderskie) i otwartego (outsiderskie). W systemie zamkniętym własność i kontrola skoncentrowane są w rękach jednego, dominującego akcjonariusza; w systemie otwartym natomiast własność jest rozproszona, kontrolę operacyjną sprawuje zarząd, a strategiczną rynki (m.in. rynek przejęć, rynek pracy menedżerów czy nawet rynki produktów). Te dwa modele są modelami skrajnymi - w większości krajów występuje system będący ich mieszanką.

Dla funkcjonowania przedsiębiorstw ważny jest nie tylko stopień koncentracji własności, ale również typ inwestorów mających największe udziały w spółkach. Typ inwestora decyduje m.in. o sposobie zarządzania, horyzoncie czasowym podejmowanych decyzji, narzędziach stymulowania efektywnych zachowań zarządu, zasadach alokacji wygenerowanej nadwyżki ekonomicznej. Istotna jest przy tym nie formalna własność, ale faktyczna kontrola sprawowana nad spółką publiczną. Kontrola ta polega na możliwości wywierania znaczącego wpływu na spółkę poprzez oddziaływanie na jej organy (walne zgromadzenie, radę nadzorczą lub zarząd). Przy założeniu funkcjonowania zasady proporcjonalności udział akcjonariusza w kontroli powinien odpowiadać jego udziałowi we własności. Zasada proporcjonalności jednak w praktyce nie działa. Już obserwacja sposobów podejmowania decyzji na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy pokazuje, że udział w głosach poszczególnych inwestorów nie odpowiada ich udziałowi w kapitale zakładowym. Można wyróżnić tu dwie grupy przyczyn. Pierwsza z nich wiąże się z poziomem aktywności akcjonariuszy. Inwestorzy mniejszościowi, zwłaszcza z pakietami akcji poniżej progu notyfikacji (5%) na ogół w ogóle nie biorą udziału w walnych zgromadzeniach, albo rejestrują tylko jedną akcję, wiedząc, że ich głosy nie mają praktycznego znaczenia w podejmowaniu uchwał. Takie zachowanie akcjonariuszy mniejszościowych powoduje, że siła głosów pozostałych współwłaścicieli jest większa niż wynika to z ich udziału w kapitale zakładowym. Skala tego efektu jest uzależniona od wielkości free f loatu. Druga grupa przyczyn łączy się z występowaniem w spółkach różnych mechanizmów wzmacniania kontroli właścicielskiej. Rozwiązania dostępne w tym zakresie zostały ukształtowane nieco inaczej w poszczególnych krajach i stanowią element specyfiki danego systemu ładu korporacyjnego. Problematyka konstrukcji i stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli nie doczekała się jeszcze w Polsce pogłębionych badań. Niniejsza książka ma wypełnić tę lukę.

Głównym celem książki jest rozpoznanie zakresu, sposobów i konsekwencji wzmacniania kontroli przez akcjonariuszy w polskich spółkach publicznych. Ze względu na złożoność problematyki badawczej przyjęto także następujące cele cząstkowe:

  • zidentyfikowanie mechanizmów wzmacniania kontroli możliwych do zastosowania w polskich spółkach publicznych,
  • określenie sposobu funkcjonowania i ograniczeń poszczególnych mechanizmów wzmacniania kontroli właścicielskiej,
  • ocena stosowania różnych mechanizmów wzmacniania kontroli właścicielskiej w polskich spółkach publicznych.

Postawiona została następująca teza: stosowanie na szeroką skalę mechanizmów wzmacniania kontroli przez akcjonariuszy mających największe udziały we własności poszczególnych polskich spółek publicznych nie wynika z aktualnych potrzeb w zakresie sprawowania nad nimi kontroli, lecz z dążenia do utrzymania tej kontroli także w sytuacji zmniejszenia się udziałów tych akcjonariuszy w kapitale zakładowym kontrolowanych spółek.

Przedstawiona teza była dowodzona poprzez dokonywaną w poszczególnych rozdziałach pracy weryfikację poniższych hipotez:

1. Stopień koncentracji własności w polskich spółkach jest wyższy niż w spółkach notowanych na dojrzałych rynkach (jako przykłady rynków dojrzałych wybrano rynki amerykański, brytyjski, japoński i niemiecki).

2. Wysoki stopień koncentracji własności w polskich spółkach wskazuje, że akcjonariusze mający największe udziały we własności poszczególnych podmiotów sprawują nad nimi kontrolę kapitałową.

3. Mimo wysokiego stopnia koncentracji własności występującego w polskich spółkach publicznych, w szerokim zakresie są w nich stosowane mechanizmy wzmacniania kontroli.

4. W wyniku stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli stopień jej koncentracji w polskich spółkach publicznych jest wyższy niż stopień koncentracji własności, co daje akcjonariuszom mającym największe udziały we własności poszczególnych spółek możliwość utrzymania nad nimi kontroli nawet w sytuacji zmniejszenia się udziału tych akcjonariuszy w kapitale zakładowym.

Dodatkowo zwrócono uwagę na problem konsekwencji stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli w kontekście ograniczania przez nie funkcjonowania zasady proporcjonalności. Dążenie do obrony tej zasady rodzi pokusę tworzenia regulacji redukujących możliwości wykorzystania naruszających ją mechanizmów.

Stanowią one jednak istotny element gry rynkowej, a próby ograniczania ich stosowania mogą nieść negatywne skutki. W sytuacji bowiem, gdy zmniejsza się możliwości wykorzystywania rozwiązań, które wprost naruszają zasadę proporcjonalności, następuje rozwój mechanizmów mniej transparentnych, ale równie skutecznych. Sposobem na eliminację potencjalnych negatywnych konsekwencji wynikających ze stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli powinno więc być raczej zwiększanie transparentności spółek oraz egzekwowanie odpowiedzialności za nadużycia, a nie rozszerzanie regulacji narzucających formalne respektowanie generalnej zasady.

Konstrukcja pracy została podporządkowana realizacji celów oraz weryfikacji hipotez. Punktem wyjścia stały się prezentowane w rozdziale 1. rozważania dotyczące instytucji własności. Prawo własności jako instytucja podlega wpływowi otoczenia, dostosowuje się i zmienia. Współczesne trendy związane z przemianami w funkcjonowaniu społeczeństw doprowadziły do powstania nowych bądź nasilenia się wcześniej uważanych za mniej typowe zjawisk w tym obszarze. Coraz częściej można zauważyć rezygnację z własności na rzecz dostępu do zasobów (co przejawia się w rozwoju różnego rodzaju form użytkowania rzeczy), postępujący podział (fragmentację) praw własności (zarówno na części ułamkowe, jak i poprzez rozdzielenie wiązki uprawnień między różne podmioty), zacieranie się granic między własnością prywatną i publiczną. W konsekwencji tych zmian współcześnie własność cechuje różny sposób określania jej praw i w związku z tym różny jest jej wpływ na zachowania przedsiębiorstw. Przemiany w podejściu do własności znalazły swoje odzwierciedlenie w rozwoju nowej ekonomii instytucjonalnej. "Klasyczna teoria instytucjonalna skupiała swoją uwagę na koncentracji władzy i jej zgubnych dla demokracji następstwach. Nowa teoria instytucjonalna bada mechanizmy oddzielenia władzy od kontroli nad zasobami".

Spis treści

Wstęp

 

Rozdział 1. Własność spółek publicznych

1.1. Własność jako kategoria filozoficzna, prawna i ekonomiczna

1.1.1. Własność jako idea

1.1.2. Własność jako instytucja prawna

1.1.3. Własność jako instytucja ekonomiczna

1.2. Spółka publiczna jako przedmiot własności

1.2.1. Tworzenie spółek akcyjnych - od systemu oktrojowanego do systemu normatywnego

1.2.2. Cechy spółki publicznej

1.2.3. Wiązka praw własności akcjonariuszy spółki publicznej

1.2.4. Wykonywanie uprawnień własnościowych przez akcjonariuszy spółek publicznych

1.3. Kontrowersje wokół ekonomicznej własności spółek publicznych

1.3.1. Spółka publiczna jako przedsiębiorstwo w teorii ekonomii

1.3.2. Przedsiębiorstwo akcjonariuszy

1.3.3. Przedsiębiorstwo interesariuszy

1.3.4. Wspólna perspektywa beneficjentów działań przedsiębiorstwa

1.4. Własność spółek publicznych na współczesnych rynkach kapitałowych

1.4.1. Struktura własności spółek publicznych (zarys problemu)

1.4.2. Zróżnicowanie struktur własnościowych spółek publicznych w wybranych krajach

1.4.3. Ewolucja struktury własności polskich spółek publicznych

 

Rozdział 2. Uwarunkowania struktur własności polskich spółek publicznych

2.1. Struktury własności polskich spółek publicznych - przegląd wyników dotychczasowych badań

2.2. Struktury własności polskich spółek publicznych i ich determinanty - założenia badawcze

2.3. Charakterystyka badanych spółek

2.3.1. Rodowód spółek

2.3.2. Czas notowania akcji na rynku regulowanym

2.3.3. Rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej

2.3.4. Wartości rynkowe i księgowe

2.4. Charakterystyka akcjonariuszy badanych spółek

2.4.1. Klasyfikacja inwestorów

2.4.2. Pozycja inwestorów notyfikowanych w spółkach

2.5. Koncentracja własności polskich spółek publicznych

2.5.1. Udziały akcjonariuszy dysponujących największymi pakietami akcji

2.5.2. Udziały akcjonariuszy notyfikowanych

2.5.3. Koncentracja własności z uwzględnieniem wszystkich akcjonariuszy

2.5.4. Uwarunkowania koncentracji struktur własnościowych

2.6. Typowe i atypowe struktury własności

 

Rozdział 3. Kontrola nad spółkami publicznymi jako atrybut własności

3.1. Kontrola nad spółkami w świetle teorii corporate governance

3.1.1. Nadzór korporacyjny jako narzędzie kontroli nad spółkami

3.1.2. Kontrola nad spółkami jako element ładu korporacyjnego

3.2. Kontrola nad spółką publiczną - aspekty prawne

3.3. Mechanizm sprawowania kontroli nad spółką publiczną

3.3.1. Walne zgromadzenie akcjonariuszy

3.3.2. Rada nadzorcza

3.3.3. Uzupełniające elementy mechanizmu sprawowania kontroli

3.4. Efektywność kontroli nad spółką publiczną

3.4.1. Miary efektywności kontroli nad spółką

3.4.2. Koszty sprawowania kontroli

3.4.3. Prywatne korzyści kontroli

3.4.4. Koszty braku kontroli właścicielskiej

3.5. Mechanizmy wzmacniania kontroli właścicielskiej

3.6. Kontrola nad spółkami na współczesnych rynkach kapitałowych

 

Rozdział 4. Mechanizmy wzmacniania kontroli właścicielskiej w polskich spółkach publicznych

4.1. Zwiększanie kontroli poprzez koncentrację głosów

4.1.1. Akcje uprzywilejowane co do głosu

4.1.2. Akcje nieme

4.1.3. Nabywanie akcji własnych

4.1.4. Porozumienie akcjonariuszy

4.2. Zwiększanie kontroli poprzez wzmacnianie siły głosu

4.2.1. Ograniczenia zbywania i nabywania akcji

4.2.2. Ograniczenia wykonywania prawa głosu z akcji

4.2.3. Osobiste uprawnienia akcjonariuszy

4.2.4. Modyfikacje sposobu głosowania na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy

4.3. Ekonomiczne mechanizmy zwiększania kontroli kapitałowej

4.3.1. Cena emisyjna akcji

4.3.2. Obejmowanie akcji w zamian za aporty

4.3.3. Powiązania piramidowe i cyrkularne

4.4. Mechanizmy lewarowania kontroli w świetle wyników badań

4.4.1. Częstość stosowania poszczególnych mechanizmów

4.4.2. Współwystępowanie mechanizmów lewarowania kontroli w spółkach

4.4.3. Ocena stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli z punktu widzenia uczestników rynku kapitałowego

 

Rozdział 5. Własność a kontrola - empiryczna weryfikacja funkcjonowania zasady proporcjonalności w polskich spółkach publicznych

5.1. Ewolucja struktur kontroli nad spółkami publicznymi w Polsce

5.2. Struktury własności i kontroli polskich spółek publicznych - założenia badawcze

5.3. Koncentracja własności i kontroli polskich spółek publicznych

5.4. Kontrola przez dysponowanie głosami na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy

5.4.1. Koncentracja nominalnych udziałów w głosach u akcjonariuszy notyfikowanych

5.4.2. Posiadacz największego pakietu akcji jako akcjonariusz kontrolujący spółkę

5.4.3. Wpływ absencji akcjonariuszy na walnym zgromadzeniu na kontrolę nad spółkami publicznymi

5.5. Widoczny i ukryty wpływ mechanizmów lewarowania kontroli na pozycję największego akcjonariusza w spółce

 

Zakończenie

 

Bibliografia

 

Spis tabel

Opinie

Twoja ocena:
Wydanie: 1
Rok wydania: 2013
Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza
Oprawa: twarda
Format: B5
Liczba stron: 270

Wiek XXI rozpoczął się dekadą eskalacji zmienności w otoczeniu przedsiębiorstw. Jej narastanie było widoczne już w poprzednim stuleciu, jednak znaczący wzrost niestabilności nastąpił w latach 2007-2008 i kolejnych, gdy skutki wybuchu kryzysu finansowego silnie dotknęły sferę gospodarki realnej. W rezultacie "gospodarka podlega silnym turbulencjom i w coraz większym stopniu nabiera cech gospodarki nietrwałości"1. Formułowany jest też pogląd, że trend destabilizacji ma charakter trwały. Tymczasem "większość ludzi, także zarządzających przedsiębiorstwami, woli stany stabilne, znane i rozpoznane". Wobec niestabilności warunków otoczenia rośnie znaczenie czynników, które pozwalają na stabilizowanie sytuacji wewnątrz przedsiębiorstwa. Jednym z elementów wpływających na kształtowanie się tych czynników jest struktura własnościowa i związany z nią sposób sprawowania kontroli nad przedsiębiorstwami. Dotyczy to szczególnie takich przedsiębiorstw jak spółki publiczne, które ze względu na skalę swojego działania odgrywają ważną rolę w gospodarce globalnej, a skutki podejmowanych w nich decyzji mają często istotne znaczenie nie tylko dla nich samych. Własność i kontrola jako determinanty procesów decyzyjnych zachodzących w tego typu podmiotach mają zatem dużo szerszy zasięg, nie ograniczony tylko do danego przedsiębiorstwa.

Zagadnienia odnoszące się do własności i kontroli oraz ich wpływu na procesy decyzyjne są przedmiotem zainteresowania przedstawicieli nurtu ładu korporacyjnego (corporate governance). Mieści się on wprawdzie w ramach ekonomii instytucjonalnej, jednak budzi zainteresowanie reprezentantów także innych obszarów nauki - "w sprawie corporate governance wypowiadają się dziś badacze ze wszystkich dziedzin w naukach społecznych związanych z ekonomią, z zarządzaniem i prawem". Obserwowany wzrost zainteresowania tematyką ładu korporacyjnego spowodowany jest m.in. analizą przyczyn pojawiających się kryzysów, za wybuchy których w dużej mierze wini się niedostateczny nadzór nad działalnością spółek. Zdarzenia takie jak skandale korporacyjne z przełomu wieków, których symbolem stał się Enron, czy kryzys finansowy, którego symboliczny początek wiąże się z upadkiem Lehman Brothers, nie tylko wywołują dyskusje i rodzą krytykę istniejących instytucji, ale także powodują reakcję w postaci zmian w prawie oraz "miękkich" regulacjach zawartych w kodeksach dobrych praktyk. Zmiany te są często wprowadzane nie tylko w jednym kraju, ale za sprawą postępującej globalizacji rynków finansowych, również w szerszej skali. Prowadzi to z jednej strony do unifikacji rozwiązań z zakresu nadzoru korporacyjnego, z drugiej zaś do nieprzystosowania części tych rozwiązań do instytucji, które historycznie formowały się w poszczególnych krajach.

Mimo wielu przejawów konwergencji systemy ładu korporacyjnego na świecie nadal się różnią. Ważną rolę w ich kształtowaniu odgrywają bowiem czynniki mające znaczenie w skali lokalnej, takie jak uwarunkowania prawne, instytucjonalne oraz polityczne. Oddziaływanie na systemy corporate governance różnych czynników, zarówno tych o charakterze międzynarodowym, jak i tych lokalnych, wywołuje w nich zmiany, które nie mają jednak wspólnego, określonego kierunku. Oznacza to, że poszczególne systemy mogą podlegać wpływom powodującym zarówno ich unifikację w niektórych obszarach, jak i dalsze różnicowanie w innych. Jednym z obszarów zróżnicowania systemów ładu korporacyjnego jest struktura własności przedsiębiorstw. Powoduje ona, że w skali globalnej ukształtowały się różne odmiany systemu zamkniętego (insiderskie) i otwartego (outsiderskie). W systemie zamkniętym własność i kontrola skoncentrowane są w rękach jednego, dominującego akcjonariusza; w systemie otwartym natomiast własność jest rozproszona, kontrolę operacyjną sprawuje zarząd, a strategiczną rynki (m.in. rynek przejęć, rynek pracy menedżerów czy nawet rynki produktów). Te dwa modele są modelami skrajnymi - w większości krajów występuje system będący ich mieszanką.

Dla funkcjonowania przedsiębiorstw ważny jest nie tylko stopień koncentracji własności, ale również typ inwestorów mających największe udziały w spółkach. Typ inwestora decyduje m.in. o sposobie zarządzania, horyzoncie czasowym podejmowanych decyzji, narzędziach stymulowania efektywnych zachowań zarządu, zasadach alokacji wygenerowanej nadwyżki ekonomicznej. Istotna jest przy tym nie formalna własność, ale faktyczna kontrola sprawowana nad spółką publiczną. Kontrola ta polega na możliwości wywierania znaczącego wpływu na spółkę poprzez oddziaływanie na jej organy (walne zgromadzenie, radę nadzorczą lub zarząd). Przy założeniu funkcjonowania zasady proporcjonalności udział akcjonariusza w kontroli powinien odpowiadać jego udziałowi we własności. Zasada proporcjonalności jednak w praktyce nie działa. Już obserwacja sposobów podejmowania decyzji na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy pokazuje, że udział w głosach poszczególnych inwestorów nie odpowiada ich udziałowi w kapitale zakładowym. Można wyróżnić tu dwie grupy przyczyn. Pierwsza z nich wiąże się z poziomem aktywności akcjonariuszy. Inwestorzy mniejszościowi, zwłaszcza z pakietami akcji poniżej progu notyfikacji (5%) na ogół w ogóle nie biorą udziału w walnych zgromadzeniach, albo rejestrują tylko jedną akcję, wiedząc, że ich głosy nie mają praktycznego znaczenia w podejmowaniu uchwał. Takie zachowanie akcjonariuszy mniejszościowych powoduje, że siła głosów pozostałych współwłaścicieli jest większa niż wynika to z ich udziału w kapitale zakładowym. Skala tego efektu jest uzależniona od wielkości free f loatu. Druga grupa przyczyn łączy się z występowaniem w spółkach różnych mechanizmów wzmacniania kontroli właścicielskiej. Rozwiązania dostępne w tym zakresie zostały ukształtowane nieco inaczej w poszczególnych krajach i stanowią element specyfiki danego systemu ładu korporacyjnego. Problematyka konstrukcji i stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli nie doczekała się jeszcze w Polsce pogłębionych badań. Niniejsza książka ma wypełnić tę lukę.

Głównym celem książki jest rozpoznanie zakresu, sposobów i konsekwencji wzmacniania kontroli przez akcjonariuszy w polskich spółkach publicznych. Ze względu na złożoność problematyki badawczej przyjęto także następujące cele cząstkowe:

  • zidentyfikowanie mechanizmów wzmacniania kontroli możliwych do zastosowania w polskich spółkach publicznych,
  • określenie sposobu funkcjonowania i ograniczeń poszczególnych mechanizmów wzmacniania kontroli właścicielskiej,
  • ocena stosowania różnych mechanizmów wzmacniania kontroli właścicielskiej w polskich spółkach publicznych.

Postawiona została następująca teza: stosowanie na szeroką skalę mechanizmów wzmacniania kontroli przez akcjonariuszy mających największe udziały we własności poszczególnych polskich spółek publicznych nie wynika z aktualnych potrzeb w zakresie sprawowania nad nimi kontroli, lecz z dążenia do utrzymania tej kontroli także w sytuacji zmniejszenia się udziałów tych akcjonariuszy w kapitale zakładowym kontrolowanych spółek.

Przedstawiona teza była dowodzona poprzez dokonywaną w poszczególnych rozdziałach pracy weryfikację poniższych hipotez:

1. Stopień koncentracji własności w polskich spółkach jest wyższy niż w spółkach notowanych na dojrzałych rynkach (jako przykłady rynków dojrzałych wybrano rynki amerykański, brytyjski, japoński i niemiecki).

2. Wysoki stopień koncentracji własności w polskich spółkach wskazuje, że akcjonariusze mający największe udziały we własności poszczególnych podmiotów sprawują nad nimi kontrolę kapitałową.

3. Mimo wysokiego stopnia koncentracji własności występującego w polskich spółkach publicznych, w szerokim zakresie są w nich stosowane mechanizmy wzmacniania kontroli.

4. W wyniku stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli stopień jej koncentracji w polskich spółkach publicznych jest wyższy niż stopień koncentracji własności, co daje akcjonariuszom mającym największe udziały we własności poszczególnych spółek możliwość utrzymania nad nimi kontroli nawet w sytuacji zmniejszenia się udziału tych akcjonariuszy w kapitale zakładowym.

Dodatkowo zwrócono uwagę na problem konsekwencji stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli w kontekście ograniczania przez nie funkcjonowania zasady proporcjonalności. Dążenie do obrony tej zasady rodzi pokusę tworzenia regulacji redukujących możliwości wykorzystania naruszających ją mechanizmów.

Stanowią one jednak istotny element gry rynkowej, a próby ograniczania ich stosowania mogą nieść negatywne skutki. W sytuacji bowiem, gdy zmniejsza się możliwości wykorzystywania rozwiązań, które wprost naruszają zasadę proporcjonalności, następuje rozwój mechanizmów mniej transparentnych, ale równie skutecznych. Sposobem na eliminację potencjalnych negatywnych konsekwencji wynikających ze stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli powinno więc być raczej zwiększanie transparentności spółek oraz egzekwowanie odpowiedzialności za nadużycia, a nie rozszerzanie regulacji narzucających formalne respektowanie generalnej zasady.

Konstrukcja pracy została podporządkowana realizacji celów oraz weryfikacji hipotez. Punktem wyjścia stały się prezentowane w rozdziale 1. rozważania dotyczące instytucji własności. Prawo własności jako instytucja podlega wpływowi otoczenia, dostosowuje się i zmienia. Współczesne trendy związane z przemianami w funkcjonowaniu społeczeństw doprowadziły do powstania nowych bądź nasilenia się wcześniej uważanych za mniej typowe zjawisk w tym obszarze. Coraz częściej można zauważyć rezygnację z własności na rzecz dostępu do zasobów (co przejawia się w rozwoju różnego rodzaju form użytkowania rzeczy), postępujący podział (fragmentację) praw własności (zarówno na części ułamkowe, jak i poprzez rozdzielenie wiązki uprawnień między różne podmioty), zacieranie się granic między własnością prywatną i publiczną. W konsekwencji tych zmian współcześnie własność cechuje różny sposób określania jej praw i w związku z tym różny jest jej wpływ na zachowania przedsiębiorstw. Przemiany w podejściu do własności znalazły swoje odzwierciedlenie w rozwoju nowej ekonomii instytucjonalnej. "Klasyczna teoria instytucjonalna skupiała swoją uwagę na koncentracji władzy i jej zgubnych dla demokracji następstwach. Nowa teoria instytucjonalna bada mechanizmy oddzielenia władzy od kontroli nad zasobami".

Wstęp

 

Rozdział 1. Własność spółek publicznych

1.1. Własność jako kategoria filozoficzna, prawna i ekonomiczna

1.1.1. Własność jako idea

1.1.2. Własność jako instytucja prawna

1.1.3. Własność jako instytucja ekonomiczna

1.2. Spółka publiczna jako przedmiot własności

1.2.1. Tworzenie spółek akcyjnych - od systemu oktrojowanego do systemu normatywnego

1.2.2. Cechy spółki publicznej

1.2.3. Wiązka praw własności akcjonariuszy spółki publicznej

1.2.4. Wykonywanie uprawnień własnościowych przez akcjonariuszy spółek publicznych

1.3. Kontrowersje wokół ekonomicznej własności spółek publicznych

1.3.1. Spółka publiczna jako przedsiębiorstwo w teorii ekonomii

1.3.2. Przedsiębiorstwo akcjonariuszy

1.3.3. Przedsiębiorstwo interesariuszy

1.3.4. Wspólna perspektywa beneficjentów działań przedsiębiorstwa

1.4. Własność spółek publicznych na współczesnych rynkach kapitałowych

1.4.1. Struktura własności spółek publicznych (zarys problemu)

1.4.2. Zróżnicowanie struktur własnościowych spółek publicznych w wybranych krajach

1.4.3. Ewolucja struktury własności polskich spółek publicznych

 

Rozdział 2. Uwarunkowania struktur własności polskich spółek publicznych

2.1. Struktury własności polskich spółek publicznych - przegląd wyników dotychczasowych badań

2.2. Struktury własności polskich spółek publicznych i ich determinanty - założenia badawcze

2.3. Charakterystyka badanych spółek

2.3.1. Rodowód spółek

2.3.2. Czas notowania akcji na rynku regulowanym

2.3.3. Rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej

2.3.4. Wartości rynkowe i księgowe

2.4. Charakterystyka akcjonariuszy badanych spółek

2.4.1. Klasyfikacja inwestorów

2.4.2. Pozycja inwestorów notyfikowanych w spółkach

2.5. Koncentracja własności polskich spółek publicznych

2.5.1. Udziały akcjonariuszy dysponujących największymi pakietami akcji

2.5.2. Udziały akcjonariuszy notyfikowanych

2.5.3. Koncentracja własności z uwzględnieniem wszystkich akcjonariuszy

2.5.4. Uwarunkowania koncentracji struktur własnościowych

2.6. Typowe i atypowe struktury własności

 

Rozdział 3. Kontrola nad spółkami publicznymi jako atrybut własności

3.1. Kontrola nad spółkami w świetle teorii corporate governance

3.1.1. Nadzór korporacyjny jako narzędzie kontroli nad spółkami

3.1.2. Kontrola nad spółkami jako element ładu korporacyjnego

3.2. Kontrola nad spółką publiczną - aspekty prawne

3.3. Mechanizm sprawowania kontroli nad spółką publiczną

3.3.1. Walne zgromadzenie akcjonariuszy

3.3.2. Rada nadzorcza

3.3.3. Uzupełniające elementy mechanizmu sprawowania kontroli

3.4. Efektywność kontroli nad spółką publiczną

3.4.1. Miary efektywności kontroli nad spółką

3.4.2. Koszty sprawowania kontroli

3.4.3. Prywatne korzyści kontroli

3.4.4. Koszty braku kontroli właścicielskiej

3.5. Mechanizmy wzmacniania kontroli właścicielskiej

3.6. Kontrola nad spółkami na współczesnych rynkach kapitałowych

 

Rozdział 4. Mechanizmy wzmacniania kontroli właścicielskiej w polskich spółkach publicznych

4.1. Zwiększanie kontroli poprzez koncentrację głosów

4.1.1. Akcje uprzywilejowane co do głosu

4.1.2. Akcje nieme

4.1.3. Nabywanie akcji własnych

4.1.4. Porozumienie akcjonariuszy

4.2. Zwiększanie kontroli poprzez wzmacnianie siły głosu

4.2.1. Ograniczenia zbywania i nabywania akcji

4.2.2. Ograniczenia wykonywania prawa głosu z akcji

4.2.3. Osobiste uprawnienia akcjonariuszy

4.2.4. Modyfikacje sposobu głosowania na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy

4.3. Ekonomiczne mechanizmy zwiększania kontroli kapitałowej

4.3.1. Cena emisyjna akcji

4.3.2. Obejmowanie akcji w zamian za aporty

4.3.3. Powiązania piramidowe i cyrkularne

4.4. Mechanizmy lewarowania kontroli w świetle wyników badań

4.4.1. Częstość stosowania poszczególnych mechanizmów

4.4.2. Współwystępowanie mechanizmów lewarowania kontroli w spółkach

4.4.3. Ocena stosowania mechanizmów wzmacniania kontroli z punktu widzenia uczestników rynku kapitałowego

 

Rozdział 5. Własność a kontrola - empiryczna weryfikacja funkcjonowania zasady proporcjonalności w polskich spółkach publicznych

5.1. Ewolucja struktur kontroli nad spółkami publicznymi w Polsce

5.2. Struktury własności i kontroli polskich spółek publicznych - założenia badawcze

5.3. Koncentracja własności i kontroli polskich spółek publicznych

5.4. Kontrola przez dysponowanie głosami na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy

5.4.1. Koncentracja nominalnych udziałów w głosach u akcjonariuszy notyfikowanych

5.4.2. Posiadacz największego pakietu akcji jako akcjonariusz kontrolujący spółkę

5.4.3. Wpływ absencji akcjonariuszy na walnym zgromadzeniu na kontrolę nad spółkami publicznymi

5.5. Widoczny i ukryty wpływ mechanizmów lewarowania kontroli na pozycję największego akcjonariusza w spółce

 

Zakończenie

 

Bibliografia

 

Spis tabel

Napisz swoją opinię
Twoja ocena:
Szybka wysyłka zamówień
Kup online i odbierz na uczelni
Bezpieczne płatności
pixel